Vũ Thất

Bảo Bình 1

Category Archives: Thời Sự

Melbourne: Diễn hành Ngày Quốc Khánh Úc – Australia Day 2018

Melbourne: Diễn hành Ngày Quốc Khánh Úc – Australia Day 2018

Hãnh diện là công dân Úc gốc Việt, hàng năm CĐNVTD/VIC tham gia đoàn diễn hành không chỉ để chào mừng Ngày Quốc Khánh mà còn để bày tỏ lòng biết ơn đối với người dân và đất nước Úc đã mở rộng vòng tay tiếp đón và cưu mang người Việt tỵ nạn.

Để cùng chung vui Ngày Quốc Khánh Úc, CĐNVTD/VIC với màu cờ sắc áo, với phần đóng góp của nhóm múa AVA (Autralian Vietnamese Arts Inc.) trong y phục truyền thống, mang bản sắc dân tộc – áo dài khăn đóng, đã cùng với nhiều hội đoàn, đoàn thể, cộng đồng sắc tộc bạn tạo nên một tấm tranh “mosaic” với những nét đẹp muôn màu của nền đa văn hoá Úc Châu.

CĐNVTD/VIC với màu cờ sắc áo …

Một sự ngẫu nhiên, đoàn diễn hành CĐNVTD/VIC, với lá Cờ Vàng, đi ngang qua trạm xe lửa Flinder vào đúng giờ ngọ – trạm xe lửa Flinder, có lối kiến trúc thời “Edwardian”, là trạm chính và cũng là một địa danh của thành phố Melbourne.

Đoàn diễn hành CĐNVTD/VIC, với lá Cờ Vàng, đi ngang qua trạm xe lửa Flinder vào đúng giờ ngọ

Trong đoàn diễn hành của CĐNVTD/VIC, đặc biệt có bác Điền Phong với biệt danh “Con Thuyền Không Bến”, năm nay tuy bác đã được 96 tuổi, da mồi tóc bạc, đi đứng không vững nhưng đã tự một mình dùng phương tiện di chuyển công cộng để đi đến địa điểm tập trung và vui vẽ đi bộ cùng đoàn diễn hành trên một đoạn đường dài (đi và về) trên 3 cây số (3 cây số đối với một người lớn tuổi, phải chống gậy mà đi, trời lại nóng bức … là cả một sự cố gắng vượt bực). Về phía phụ nữ thì có dì Sinh, 84 tuổi, trừ những lúc “trái gió trở trời” (uống thuốc nhiều hơn ăn) hầu như lúc nào dì cũng có mặt trong các sinh hoạt của Cộng Đồng. Tinh thần của các vị cao niên như dì Sinh, bác Điền Phong là cái gương sáng để cho thế hệ các con cháu hãnh diện noi theo.

Bác Điền Phong (96 tuổi) và dì Sinh (84 tuổi)

Sau khi cuộc diễn hành vừa chấm dứt, cũng trên con đường Swanton, đã đổ ra một cuộc biểu tình chống đối, đòi dời Ngày Quốc Khánh Úc (26/01). Cách đây chưa đầy 1 giờ đồng hồ, cũng trên quãng đường này, đã có hàng chục ngàn người đứng hai bên đường phất cờ Úc, vỗ tay, reo hò, hoan hô đoàn diễn hành chào mừng Ngày Quốc Khánh Úc thì bây giờ lại có hàng chục ngàn người tham gia cuộc biểu tình với lá cờ người Thổ Dân trên tay, đưa cao những biểu ngữ “Change The Date”, “Abolish Australia Day”,… Cuộc biểu tình đã được cảnh sát dẫn đường và bảo vệ trật tự – một hình ảnh quen thuộc trên một đất nước dân chủ, tự do, khi quyền con người, nhất là quyền tự do ngôn luận luôn luôn được tôn trọng và bảo vệ mặc dầu có nhiều khi những sự chống đối, đòi hỏi của người dân đi ngược lại chánh sách của chính phủ, quyền lợi của quốc gia.

“Change The Date”, “Abolish Australia Day”

Chống đối và đòi dời Ngày Quốc Khánh Úc (26/01) là một vấn đề đang gây ra nhiều tranh cải đã được đảng Xanh (Greens) vận động đòi thay đổi ngày tổ chức Quốc Khánh Úc với lý do đưa ra là để tạo nên sự đoàn kết (brings the country together). Vì cho rằng ngày 26/01 là một ngày gợi lại những nổi đau của người Thổ Dân – là một ngày mà đất nước của người Thổ Dân bị xâm chiếm (Invasion Day), rồi người Thổ Dân bị tàn sát, bị diệt chủng (Genocide), là một ngày tang tóc (Day of Mourning) đối với người Thổ Dân.

Trong khi đó thì nhiều chính trị gia cho rằng ngày Quốc Khánh Úc 26/01 là một phần quan trọng của lịch sử Úc Châu, là ngày mà dân chúng ăn mừng những thành công to lớn của một quốc gia dân chủ, tự do, phong phú và đa dạng. Và Thủ Tướng Úc, Malcolm Turnbull, đã tỏ ra thất vọng khi có nhiều người dùng ngày này (26/01) để gây chia rẽ thay vì tạo nên sự đoàn kết trong quần chúng.

Tưởng cũng cần nhắc lại là vào ngày 13 tháng Hai, 2008, Thủ Tướng Úc lúc bấy giờ, ông Kevin Rudd, đã lật sang một trang sử mới khi chính thức lên tiếng vinh danh và xin lỗi người Thổ Dân về những sự đối xử tàn tệ trong quá khứ, về những điều luật, những chính sách của chính phủ Úc đã gây nên bao đau thương và mất mát cho người Thổ Dân. Không chỉ nhìn nhận những lổi lầm ông còn hướng tới tương lai với nhưng thay đổi để xóa dần đi những bất công, những sự phân biệt chủng tộc, những khoảng cách về cuộc sống trong xã hội (https://www.australia.gov.au/about-australia/our-country/our-people/apology-to-australias-indigenous-peoples).

Một xã hội đa văn hóa, đa dạng trong một thể chế tự do, dân chủ, luật pháp công minh với một chính phủ can đảm, sáng suốt và bao dung sẽ tạo nên sự đoàn kết trong dân chúng đó chính là nguồn sức mạnh của một quốc gia.

Melbourne
26/01/2018

nguồn: lyhuong.net

Advertisements

Người Việt đang từ bỏ quê hương

Người Việt đang từ bỏ quê hương

Nguyệt Quỳnh

Cứ mỗi năm cuộc tranh giành quyền lực ở cấp lãnh đạo thượng tầng lại lặp đi lặp lại, và càng ngày mức độ càng gay gắt. Tôi tự hỏi không biết các vị lãnh đạo có từng bao giờ quan tâm để nhận biết ra rằng từ lâu nhiều người dân Việt Nam đã thầm lặng bỏ nước ra đi!

Điều đáng giật mình là – ngày nay người ta rời bỏ quê hương mình không một chút vấn vương luyến tiếc. Quê hương là nơi chốn thiêng liêng, nơi thân thuộc, nơi có cha mẹ, anh em, bằng hữu, có cả một trời thơ ấu; nhưng vì sao người VN lại tìm mọi cách để rời bỏ đất nước mình?

Bốn mươi năm trước, người ta buộc phải dứt áo ra đi, buồn thắt ruột khi phải rời bỏ nơi chôn nhau cắt rốn. Thi sĩ Luân Hoán có bốn câu thơ nhớ quê đến nao lòng:

Trông ra cửa kính trời mưa tuyết
Ngó lại mình đang ngồi bó tay
Quê hương nhắm mắt như sờ được
Sao vẫn buồn xo đến thế này?

Nếu như ngày xưa, người Việt tị nạn lìa xa quê, nhớ từng chiếc lá me, từng cành phượng vĩ, thương từng viên ngói vỡ, bóng con chim se sẻ trước hiên nhà; thì ngày nay, người giàu cũng như nghèo, ngay cả con cái các quan chức nằm trong bộ máy chính quyền cũng tìm mọi cách để rời bỏ đất nước, ra đi không cần ngoái đầu nhìn lại.

Trong cuộc họp tại văn phòng Quốc hội ngày 29 tháng 12 vừa qua, bàn về tình trạng các du học sinh cấp phổ thông trung học và đại học sau khi tốt nghiệp không trở về; Thứ trưởng Nội vụ Nguyễn Duy Thăng đã nhìn nhận với các đại biểu Quốc hội rằng: “Tôi nghĩ con em nhiều người ngồi ở đây cũng không về. Cá nhân gia đình tôi cũng vậy, 2 đứa không về.”

Vì đâu có tình trạng này? Chiến tranh, nghèo đói cũng không làm người ta rời bỏ quê hương mình. Chỉ mới ngày nào, khi cuộc chiến biên giới bùng nổ vào năm 1979, hàng hàng lớp lớp thanh niên ưu tú sẵn sàng viết đơn bằng máu để xin ra chiến trường. Dù khó khăn, gian khổ người ta vẫn gắn bó, vẫn hãnh diện về dân tộc mình. Tôi nhớ có lần đọc được trong facebook của một em sinh viên: “Tôi tự hào vì mỗi tên đất, tên đường ở xứ tôi đều viết bằng tên người chứ không phải đánh số. Nhưng chỉ vài tuần trước đây, một bài viết trên trang mạng BBC viết rằng – tác giả muốn rời bỏ VN để con cái mình khi lớn lên được sống làm người tử tế.

000_PAR2003100589951-400.jpg
Một người nhập cư Việt đang lao động ở Ba Lan. Ảnh chụp ngày 4 tháng 10 năm 2003. (minh họa)AFP PHOTO

 

Tôi có dịp gặp một số thanh niên Việt Nam ở Philippines. Họ trẻ, tốt lành và trong sáng, nhưng họ quay lưng hẳn và không muốn nhắc đến tình hình xã hội, chính trị tại đất nước mình. Sự gian dối, giả trá khắp nơi đã làm các em chán nản. Một em chia sẻ với tôi là hầu hết các bạn của em đều cảm thấy bất lực và muốn tìm cách rời khỏi Việt Nam.

Tôi gặp em H, một thiếu nữ sống một mình ở đất nước xa lạ này. Em sống và chống trả với những bất trắc, bão tố do tình trạng cư trú bất hợp pháp của mình. Gã chủ nhà muốn xâm hại em, thản nhiên cầm điện thoại và hăm dọa nếu em không thuận hắn sẽ báo cảnh sát. Rất may, H là một thiếu nữ thông minh và mạnh mẽ, em đã vượt thoát được. Cha mẹ ở miền quê làm sao biết được em đã phải chống chọi với những gì. Những thiếu nữ yếu đuối, không may mắn khác sẽ hành xử ra sao? Và định mệnh sẽ đưa đẩy các em về đâu?

Tôi cũng gặp một trường hợp khác, một phụ nữ miền biển, nghèo khó, vô danh nhưng chị đã làm tôi xúc động đến ngẩn ngơ.

Nếu bạn đang đi du lịch phượt trên đất Thái. Dừng chân uống một cốc nước dừa trên hè phố hay tại một quán ăn nào đó. Lúc bạn đang cố bập bẹ nói một ít tiếng Thái với người đang phục vụ, thì nhớ rằng người đang nói chuyện với bạn bằng tiếng địa phương đó có thể là một người Việt Nam. Bên dưới nụ cười xã giao và ánh mắt lẩn tránh đó, ẩn chứa cả một mối ân tình thắm thiết của người đồng hương.

Tôi gặp chị L, người phụ nữ gầy ốm da ngăm đen đứng bán một xe nước dừa bên hè phố. Ban đầu có lẽ nghe chúng tôi nói tiếng Việt, không nhịn được, chị cất tiếng hỏi tôi có phải người Việt Nam không. Thấy người đồng hương tôi vồn vã hỏi thăm, nhưng thấy thái độ chị lẩn tránh và đáp lại bằng tiếng Thái tôi đoán có lẽ chị đang có vấn đề về di trú. Bốn mươi năm trước, tôi đã gặp một người mẹ cắt ruột đẩy đứa con 6 tuổi của mình ra biển để mong nó tìm được tương lai. Ngày nay, tôi gặp người mẹ khác, cũng thắt ruột bỏ lại đứa con gái năm tuổi của mình cho bà ngoại để đi kiếm sống ở nước ngoài, đi “tha hương cầu thực”.

Khi đã tin cậy, chị níu chặt lấy cánh tay tôi luôn miệng nói chuyện, quên cả bán hàng. Được một lúc chị móc trong túi áo ra 25 baht tôi vừa trả tiền nước, đưa lại. Chị ngượng ngùng bảo tình cảm mà lấy tiền tối về không ngủ được. Tôi xúc động vì sự tốt lành, vì cái ân tình chị dành cho tôi, một người xa lạ. Bấy nhiêu thôi cũng đủ thấu hiểu tấm lòng tha thiết của chị đối với người Việt, đối với quê hương như thế nào. Vậy mà có đến mấy lần chị nói với tôi là chị không muốn trở về VN nữa. Xin ghi lại một đoạn đối thoại của tôi với người phụ nữ này để hiểu vì sao chị không muốn trở về. Tôi cố tình hỏi tiếp:

–          Nhưng khi để dành đủ tiền rồi chị về quê mình chứ?

–          Thôi không về đâu.

–          Tại sao lại không về?

–          Ở đây người Thái họ hiền lắm, họ thương mình. Mình đẩy xe đi bán từ 7 giờ sáng đến 12 giờ đêm mới về được đến nhà. Đi ban đêm cũng không sợ… Ở đây từ những người thấp nhất trong xã hội như xe ôm hay cảnh sát họ đều giúp đỡ mình hết mình.

–          Nhưng mai mốt chị về thăm con, người khác dành mất chỗ bán của chị thì sao?

–          Không sao đâu, không có mình thì họ bán, khi họ thấy mình đẩy xe tới, họ tự động đẩy xe đi chỗ khác.

–          …

Những dự thảo văn kiện đại hội đảng có bao giờ đặt ra vấn đề vì lẽ gì mà người dân nghèo, lương thiện lại không cảm thấy an toàn ở quê hương mình? Những người như chị bán nước dừa, hay cháu H đâu cần biết gì đến dân chủ hay nhân quyền? Họ cũng không cần biết ngày mai ông Nguyễn Phú Trọng hay ông Nguyễn Tấn Dũng sẽ trở thành Tổng Bí Thư. Họ chỉ cần một môi trường sống ổn định, an lành. Nơi hàng ngày không phải nơm nớp lo sợ gặp cảnh sát giao thông hay quân cướp giật. Nơi họ kiếm được miếng ăn hàng ngày và không phải im lặng trước những điều tai ác.

Đến bao giờ người dân mình khi “Rời Bỏ” quê hương đều ôm giấc mơ sẽ “Trở Về” để sớt chia những gian nan và dựng xây lại đất nước?

Tôi biết những người như vậy, những người đã ra đi, nhưng lại chọn trở về như Trần Văn Bá, Võ Đại Tôn, Hoàng Cơ Minh, Võ Hoàng, Ngô Chí Dũng…Chúng ta cũng biết những người đang nỗ lực thay đổi xã hội, những người gắn bó với tổ quốc, người muốn dân mình, đồng bào mình được có đời sống đích thực cần có của một con người. Họ là Nguyễn Văn Đài, Lê Thị Công Nhân, Hồ Đức Hoà, Đặng xuân Diệu, Nguyễn Đặng Minh Mẫn, Nguyễn Văn Oai, Bùi Minh Hằng, Nguyễn Đình Cương, Võ An Đôn…Tiếc rằng những nỗ lực của họ chỉ đổi lấy tù tội, bất trắc và gian nan.

Tôi tự hỏi những người như Thứ trưởng Nội vụ Nguyễn Duy Thăng, các vị đại biểu quốc hội, những đảng viên “chân chính”… họ nghĩ gì? Họ phục vụ cho ai? Một chính quyền dù có theo đuổi mục đích, lý tưởng cao đẹp gì đi chăng nữa thì cũng chẳng có ý nghĩa gì khi mà con em họ, khi mà mọi người dân, từ trí thức cho đến chị bán nước dừa cũng đều muốn ra đi.

Tôi cho rằng các vị lãnh đạo, những người liên hệ trong chính quyền, hay trong trận đấu đá tranh giành quyền lực năm 2016 – từ anh công an quèn quen bóp cổ dân, đến các nhân sự tứ-trụ-triều-đình tương lai cần có câu trả lời chính đáng cho chính mình và cho những người dân hiền lành, chất phác đang phải sống lưu vong khắp nơi.

Nguyệt Quỳnh

nguồn: RFA

Đại sứ Cá Mập

Tin thời sự VOA ngày 24/1/2018:

https://www.youtube.com/watch?v=Qpbbz8Vi9r0

Đại sứ Cá Mập

Các thiếu nữ đang phơi ngực diễn hành ở trong nước, bày tỏ sự kiêu hãnh của đội bóng tròn VN đã “đặt Á Châu dưới chân” (theo một tờ báo lề đảng), nên biết ở nước ngoài, người ta ít nói tới chuyện đó hơn là chuyện tòa Đại sứ VN ở Chili phơi vây cá trên nóc nhà.
Chuyện hy hữu trong lịch sử ngoại giao: một cơ quan đại diện cho quốc gia, dân tộc, làm chuyện bất hợp pháp để kiếm tiền như một tổ chức trộm cướp. Làm chuyện man rợ, góp phần vào việc tàn phá môi trường trong khi nhiệm vụ của mỗi quốc gia là phải chung sức với thế giới bảo vệ môi sinh.
Dưới đây là tóm tắt bài của tờ báo địa phương Elmostrador:
Xác cá mập còn tươi phơi trên nóc nhà tòa đại sứ Cộng hòa XHCN Việt Nam.
Hàng trăm vây Cá Mập phơi trên nóc nhà Sứ quán khiến cộng đồng khoa học Quốc gia và thế giới vẫn nộ
Ngỡ ngàng, khó tin và kinh ngạc. Ba từ ngữ này tóm tắt phản ứng của cộng đồng khoa học ở Chili và trên khắp thế giới khi đọc tin, ngày 18/01, vây cá mập phơi trên nóc nhà tòa đại sứ VN Ở Chili, Nam Mỹ.
Những vây cá mập, phơi trên nóc nhà một trụ sở của sứ quán đã khiến người trong khu để ý vì mùi hôi thối.
Việc bắt giết cá mập, bất hợp pháp ở Chili cũng như hầu hết các quốc gia trên thế giới vì luật pháp bảo vệ một sinh vật đang bị đe dọa tuyệt chủng. Mỗi năm 100 triệu cá mập bị giết, nhiều hơn số cá sinh nở. Một số dân chài lưới làm chuyện bất hợp pháp này vì vây cá mập rất được giá trong những tiệm ăn Tàu và Việt.
Đây là lần đầu tiên người ta thấy chuyện phơi vây cá mập còn tươi ngay trong thành phố. Alex Munoz, giám đốc vùng Mỹ Châu La tinh của tổ chức Pristine Seas, thuộc National Geographic Society, nói: “Tôi không tin nổi. Tôi vẫn muốn biết người ta đã phơi vây cá ở đâu, nhưng không bao giờ nghĩ có thể ở ngay trong thành phố. Đây là lần đầu tiên tôi thấy chuyện này ở Chili.”
Việc khám phá vây cá mập phơi trên nóc nhà một toà đại sứ gây tiếng vang lớn, vì rơi đúng lúc bà Sylvia Earle, một trong những chuyên viên bảo vệ môi trường được kính nể nhất thế giới, đang thuyết trình về hiểm họa diệt chủng của cá mập, và từ đó, hiểm họa mất cân bình của biển cả, tại hội nghị về tương lai của trái đất, một hội nghị khoa học quan trọng nhất tại Nam Mỹ.
Bà nói phá sự cân bằng sinh sôi nẩy nở ở biển cả là tàn phá nguồn sống của nhân loại
Max Bello, một trong những chuyên viên đã bỏ cả đời trong việc bảo vệ cá mập, nói: giết hại cá mập kiểu này là gây đại họa cho biển cả. Cá mập giữ thăng bằng môi sinh, loại trừ bệnh tật và những hiện tượng bất bình thường ở loài cá.
Matias Asun, giám đốc Greenpeace tại Chili, nói bắt cá, chặt vây là một hành động man rợ, đe dọa môi trường, việc bảo vệ cá mập phải được sự công tác của tất cả các quốc gia.
Việc khám phá vây cá mực phơi trên nóc nhà toà đại sứ có thể gây một vấn đề ngoại giao, vì nhân viên sứ quán đã lạm dụng quyền bất khả xâm phạm của các cơ sở lãnh sự để làm chuyện phi pháp.
Trước áp lực của các hội đoàn bảo vệ môi trường, Bộ ngoại giao Chili cho hay đã tìm mọi cách liên lạc với toà đại sứ Việt Nam để làm sáng tỏ vấn đề, nhưng toà đại sứ không trả lời. Mỗi lần vấn đè được nêu ra, họ ngang nhiên cúp điện thoại.
Tổ chức bảo vệ môi trường Greenpeace tuyên bố chính quyền địa phương phải có thái độ, phải làm sáng tỏ chuyện này. Phải coi là rất hệ trọng một chuyện như vậy có thể xẩy ra trên lãnh thổ Chili.
Nguyên văn bài báo trên tờ Elmostrador:
 
Bản dịch Pháp ngữ bài nói trên (rất ngây ngô, vì dịch tự động, kiểu Google:
22/1/2018

Sông Mêkông: Một Biển Đông mới trong tranh chấp Trung Quốc-ASEAN

Sông Mêkông: Một Biển Đông mới trong tranh chấp Trung Quốc-ASEAN

media Ảnh minh họa : Một con kênh tại huyện Long Phú, tỉnh Sóc Trăng, châu thổ sông Mêkông cạn khô nước. Ảnh chụp ngày 08/03/2016. STR / AFP

 

Trong hai ngày 10-11/01/2018, hội nghị thượng đỉnh cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông lần thứ 2 sẽ mở ra tại Phnom Penh, thủ đô Cam Bốt. Nhân dịp này, nhật báo Hồng Kông South China Morning Post, trong số ra ngày 03/01, đã phân tích thêm về cơ chế hợp tác do Trung Quốc chủ xướng, trên danh nghĩa là để góp phần giảm bớt căng thẳng đến từ các đề án trên sông Mêkông, nhưng đã bị các nhà bảo vệ môi sinh hết sức hoài nghi. Bài viết không ngần ngại đặt thành tựa câu hỏi : « Phải chăng sông Mêkông sắp trở thành một Biển Đông mới trong tranh chấp khu vực ? Is Mekong River set to become the new South China Sea for regional disputes ? ».

Tờ báo Hồng Kông trước hết nhắc lại là tại hội nghị Phnom Penh sắp tới đây, lãnh đạo 6 nước trong nhóm hợp tác Lan Thương – Mêkông sẽ thông qua dự thảo một kế hoạch 5 năm nhằm phát triển vùng sông Mêkông đã được ngoại trưởng 6 nước thành viên là Trung Quốc, Miến Điện, Thái Lan, Lào, Cam Bốt và Việt Nam, nhất trí nhân cuộc họp vào tháng qua ở Trung Quốc.

Phát biểu ở hội nghị nói trên tại Vân Nam, ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị cho là cơ chế do Bắc Kinh đứng đầu có khả năng thúc đẩy phát triển kinh tế ở cả 6 nước ven sông và Trung Quốc dự kiến tài trợ cho hàng chục đề án. Ngoại trưởng Prak Sokkhom của Cam Bốt, nước ủng hộ Trung Quốc mạnh nhất trong khối ASEAN, đã cám ơn Bắc Kinh về vai trò lãnh đạo trong cơ chế và mô tả tiến bộ thực hiên được là điều « chưa từng có ».

Tuy nhiên, theo báo South China Morning Post, giới bảo vệ môi trường đã tỏ thái độ quan ngại về tác hại của các đề án phát triển đối với môi trường sông Mêkông, điều mà ông Vương Nghị chưa bao giờ đề cập đến trong các cuộc thảo luận công khai.

Bắt nguồn từ Tây Tạng, sông Mêkông, tên gọi tiếng Hoa là Lan Thương (Lancang), đã chảy qua Trung Quốc trước khi đổ xuống, Miến Điện, Thái Lan, Lào, Cam Bốt và Việt Nam, rồi ra Biển Đông. Cả sáu nước đều là thành viên của cơ chế Hợp Tác Lan Thương-Mêkông, và ngoại trừ Trung Quốc, năm nước còn lại đều là thành viên hiệp hội Đông Nam Á ASEAN.

Kiểm soát được Mêkông là khống chế được kinh tế Đông Nam Á

Cho đến nay, sông Mêkông là một nguồn tài nguyên to lớn cho khu vực, với vùng hạ lưu là vùng đất màu mỡ nhất thế giới cho nông nghiệp, ngư nghiêp. Đối với đa số các chuyên gia, kiểm soát được con sông này đồng nghĩa với kiểm soát được phần lớn kinh tế Đông Nam Á. Chính vì vậy mà giới quan sát nhận định là có khả năng dòng nước này sẽ trở thành một điểm tranh chấp lớn nhất giữa Trung Quốc và ASEAN sau tranh chấp Biển Đông.

Bắc Kinh thiết lập cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông vào năm 2015. Nhiều người xem đó là một cơ chế cạnh tranh với Ủy Ban Sông Mêkông – Mêkông River Commission – đã ra đời và hoạt động từ hơn 60 năm nay. Ủy Ban này tuy nhiên chỉ bao gồm 4 nước Việt Nam, Cam Bốt, Lào và Thái Lan, không có Trung Quốc và Miến Điện.

Trung Quốc được mời tham gia Ủy Ban nhưng đã từ chối, chỉ đồng ý làm « đối tác đối thoại », giống như Miến Điện. Điều đó có nghĩa là Bắc Kinh có thể đứng ngoài quy định của Ủy Ban theo đó các nước thành viên mỗi khi có đề án xây đập trên sông, thì phải đệ trình kế hoạch để thảo luận.

Theo South China Morning Post, cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông của Trung Quốc, trên nguyên tắc là một kênh thông tin và một cơ cấu thúc đẩy phát triển kinh tế, thế nhưng hiệu quả của nó cần được chứng minh thêm, trong lúc ý đồ địa chính trị lại gây nên nhiều quan ngại.

Đối với giới bảo vệ môi trường, các đề án phát triển thủy điện của Trung Quốc và các nước khác đã đe dọa tương lai của cả con sông lẫn cư dân ven sông, vì các đập thủy điện lớn tác hại nặng nề đến hệ sinh thái, đe dọa sinh kế của hàng triệu người.

Theo nhà bảo vệ môi sinh Thái Lan Pianporn Deetes : « Đối với các cộng đồng cư dân ở vùng hạ lưu, các con đâp xây ở thượng nguồn đã làm thay đổi rất lớn chu kỳ lũ-hạn tự nhiên của sông và ngăn chặn dòng chảy của phù sa, qua đó tác hại đến hệ sinh thái… Tác động (của các con đập mà Trung Quốc xây trên thượng nguồn) trên mực nước và ngư nghiệp đã được ghi nhận dọc biên giới Thái Lan và Miến Điện. »

Theo bà Deetes, từ khi mở đập thủy điện Mạn Loan, con đập đầu tiên trên dòng chính sông Mêkông vào năm 1995, Trung Quốc sau đó đã xây thêm 7 con đập khác, và đang hoặc có kế hoạch làm thêm 20 đập nữa ở Vân Nam, Tây Tạng, Thanh Hải.

Các chuyên gia môi trường cho rằng việc Trung Quốc thiếu tham khảo các láng giềng ở vùng hạ lưu con sông, cũng như thiếu đánh giá về tác hại của đập trên con sông và cư dân đã khiến cho việc phát triển khu vực thêm phức tạp.

Thúc đẩy quyền lợi Trung Quốc

Nhật báo Hồng Kông không ngần ngại cho rằng Bắc Kinh đã khéo lợi dụng việc cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông ít được truyền thông quốc tế chú ý để âm thầm thúc đẩy các lợi ích của mình, và phô trương rằng cơ chế này là một trong những phương cách tốt nhất để tăng cường quan hệ với ASEAN.

Đối với chuyên gia Milton Osborne, nguyên là một nhà ngoại giao Úc, « việc Trung Quốc thiết lập cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông phản ánh sự công nhận muộn màng từ phía Bắc Kinh, là chính sách của họ liên quan đến sông Mê Kông đã để ý quá ít đến quyền lợi các nước ở hạ nguồn ».

Trong hai năm từ khi thiết lập cơ chế này, Trung Quốc đã tổ chức 3 cuộc họp cấp ngoại trưởng và dành hàng tỷ đô la tài trợ cho khoảng 45 đề án, từ việc xây dựng các cơ quan nghiên cứu tài nguyên cho đến hợp tác trên các đề án kết nối khu vực, công nghiệp, thương mai xuyên biên giới, nông nghiệp và giảm nghèo khó.

Trong cơn khát năng lượng, một số quốc gia ven sông đã sẵn sàng theo chân Trung Quốc. Lào chẳng hạn, đang thúc đẩy kế hoạch xây con đập thứ 3 trên dòng chính sông Mêkông, bất chấp phản đối của láng giềng Việt Nam và Uỷ Ban sông Mêkông.

Theo bà Deetes : « Các công ty Trung Quốc đầu tư trực tiếp vào hơn 6 con đập trên dòng chính sông Mêkông ở vùng hạ nguồn, trong đó có cả hai đập Don Sahong và Pak Beng ở Lào. Việc phát triển các con đập này không tuân thủ thông lệ tốt của quốc tế là phải quan tâm và tránh hay giảm thiểu tác động đến đời sống và môi trường ».

Việt Nam lại đi đầu trong việc chống các con đập trên dòng chính

Căng thẳng tăng lên vào năm 2016 khi Việt Nam phải chịu một cơn hạn hán nghiêm trọng nhất trong vòng 90 năm, với 1,8 triệu dân bị mất mùa và thiếu nước.

Hạn hán chủ yếu do tác động của hiện tượng khí hậu El Niño, nhưng các chuyên gia môi trường cho rằng Trung Quốc cũng có trách nhiệm vì hồ chứa nước của các con đập đã làm gia tăng mức độ bốc hơi ở thượng nguồn dòng sông. Để giúp giải quyết tình hình khô hạn đó, Việt Nam đã yêu cầu Trung Quốc xả nước từ các con đập phía trên.

Một số chuyên gia đã hy vọng là cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông có thể hoàn tất những mục tiêu quan trọng mà Ủy Ban sông Mêkông đã không làm được như điều hòa việc xây đập trên dòng chính sông Mêkông.

Theo ông Osborne, sẽ là một điều tốt cho các nước hạ nguồn nếu Trung Quốc đồng ý trên một thỏa thuận theo đó họ thông báo cho các láng giềng mỗi khi cho xả nước từ đập thủy điện của mình. Nhưng Bắc Kinh chưa đồng ý tham gia vào một hệ thống như vậy.

Marc Goichot, một cố vấn thuộc chương trình Greater Mêkông Programme của Quỹ Bảo Tồn Thiên Nhiên WWF, cho rằng chính những khó khăn mà Ủy Ban sông Mêkông gặp phải đã biện giải cho sự tồn tại của cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông.

« Vấn đề của Ủy Ban là có quá nhiều ràng buộc, hạn chế, nhất là chỉ có 4 trên 6 quốc gia ven sông là thành viên, và chỉ lo vấn đề nguồn nước, trong lúc sông ngòi không chỉ liên quan đến nước, mà cần đến sự dấn thân nhiều hơn nữa của giới quy hoạch kinh tế, đầu tư, và lãnh vực tư nhân ».

Một số chuyên gia khác lập luận là mặc dù Trung Quốc nỗ lực tạo hình ảnh một nhà tài trợ hảo tâm, cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông sẽ không giúp giảm mối quan ngại trong nhiều nước Đông Nam Á về ý đồ địa chính trị của Trung Quốc.

Biển Đông và Mêkông: Trung Quốc áp dụng cùng một chiến thuật

Nhà nghiên cứu độc lập Elliot Brennan cho là vấn đề sông Mêkông có khả năng trở thành điểm tranh chấp lớn nhất giữa Trung Quốc và ASEAN sau Biển Đông, và đối với Bắc Kinh, kiểm soát con sông là một mục tiêu chiến lược.

Theo chuyên gia này : « Sau hơn một thập niên ngoại giao vụng về, Bắc Kinh đã học được cách sử dụng cây gậy và củ cà rốt trong vùng… Bắc Kinh hiểu rõ hơn bao giờ hết những gì các nước ASEAN muốn và đã thâm nhập được rất sâu (vào nội bộ ASEAN) để ảnh hưởng đến quá trình ra quyết định của họ. Nếu Bắc Kinh thành công trong việc kiểm soát sự phát triển của sông Mêkông, họ sẽ nhanh chóng biến nó thành một động mạch quan trọng để Trung Quốc vươn lên và tăng gia ảnh hưởng trong ASEAN. »

Thitinan Pongsudhirak, giáo sư nghiên cứu quốc tế Đại Học Chulalongkorn ở Bangkok, cho rằng những động thái của Trung Quốc đối với sông Mêkông tương tự như chiến thuật họ đã dùng trong tranh chấp Biển Đông.

« Cơ chế Hợp Tác Lan Thương – Mêkông là biểu hiện cho thấy Trung Quốc chỉ chơi theo các luật lệ của riêng họ. Họ đã tạo ra sự đã rồi bằng cách xây dựng các con đập ở thượng nguồn để gây thiệt hại cho các nước ở hạ nguồn, rồi sau đó thành lập cơ quan quản lý riêng của họ để bác bỏ Ủy Ban sông Mêkông ».

Giáo sư Thái Lan ghi nhận tiếp : « Trung Quốc cũng đàm phán song phương với từng nước ở vùng sông Mêkông để các quốc gia này không thể đoàn kết lại để chống lại Bắc Kinh trong tư cách là một khối khu vực ».

Kết luận của ông Brennan khá bi quan : Các cuộc thảo luận hiện tại về cách bảo vệ hệ thống môi trường của con sông đã không đi đủ xa, và « Trung Quốc sẽ có thể được tất cả trong lúc các thành viên Asean thì mất tất cả trong vấn đề hợp tác khu vực về sông Mêkông… Vấn đề là các nước ASEAN không thể gạt bỏ thực tế địa chính trị và phải cố đàm phán gay go để có được một sự hợp tác đúng đắn ».

Mai Vân

nguồn: RFI

400 Tăng Ni và Phật tử biểu tình chống Trung Cộng trước Tượng Đức Thánh Trần

Chưa từng có tại Nam Cali: Bốn trăm Tăng, Ni và Phật tử biểu tình chống Trung Cộng trước Tượng Đức Thánh Trần

Bài THANH PHONG

LITTLE SAIGON – Mặc dù ở Little Saigon có hàng chục ngôi chùa lớn nhỏ, nhưng chưa bao giờ có cuộc xuống đường ngoạn mục như cuộc xuống đường biểu tình chống Cộng của Tăng Ni, Phật tử chùa Tầm Nguyên, thuộc thành phố Indio, California do Thượng Tọa Thích Thông Lai hướng dẫn, diễn ra trước Tượng Đài Đức Thánh Trần và tuần hành trên đại lộ Bolsa vào sáng ngày Chủ Nhật, 31 tháng 12, 2017.

Theo thông lệ hàng tháng, Hội Đồng Quản Trị Đền Thờ Đức Thánh Trần đều tổ chức lễ chào cờ trước Tượng Đài nhưng bất ngờ sáng Chủ Nhật, mọi người vô cùng ngạc nhiên khi thấy hàng trăm Tăng, Ni và đông đảo Phật tử từ thành phố Indio, cách xa Little Saigon hai giờ lái xe kéo đến tập trung trước tượng đài để cùng tham dự lễ chào cờ.


Chư Tăng, Ni tuần hành trên đại lộ Bolsa. (Thanh Phong/ Viễn Đông)

Rất trật tự và trang nghiêm, chư Tăng, Ni xếp hàng dài bên tay phải, các Phật tử, đa số là nữ giới mặc áo dài đủ màu sắc, tay cầm nón lá có vẽ hình cờ vàng ba sọc đỏ sắp hàng bên tay trái; chính giữa có Thị Trưởng Tạ Đức Trí, Thượng Tọa Thích Thông Lai, Linh Mục Nguyên Thanh, nhà biên khảo Phạm Trần Anh, Thiếu Tá CSQG Phan Tấn Ngưu và bốn nhà sư Tây Tạng. Tất cả đều trang nghiêm dự lễ chào cờ, và hầu hết các nhà sư đều hát bài quốc ca VNCH, một sự kiện hiếm thấy trước đây.

Không những hát vang bài quốc ca, trên tay nhiều chư Tăng, Ni và các Phật tử còn cầm các tấm biểu ngữ có nội dung như: “Tổ quốc lâm nguy / Toàn dân đứng lên bảo vệ Tổ Quốc, “Đả đảo bọn cộng sản nằm vùng gây chia rẽ Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia Hải Ngoại,” “Muốn đuổi Tàu Cộng phải diệt Việt Cộng,” “Đả đảo Việt cộng,” “Việt Nam Cộng Hòa Muôn Năm,” và cô một biểu ngữ ghi: “Xin các linh mục, thượng tọa kêu gọi các tín đồ đừng thờ ơ vô cảm / Nếu vô cảm thì đến năm 2020 Việt Nam sẽ giống như Tây Tạng” và nhiều biểu ngữ khác bằng tiếng Việt, tiếng Anh.


Các nữ Phật tử từ thành phố Indio mặc áo dài đủ màu, tay cầm nón lá và biểu ngữ tham gia cuộc biểu tình vào sáng Chủ Nhật, 31 tháng 12, 2017 tại đường Bolsa ở Little Saigon, Westminster. (Thanh Phong/ Viễn Đông)

Sau lễ chào cờ và mặc niệm, ban tổ chức trao micro lại cho phái đoàn của Thượng Tọa Thích Thông Lai. Ông Michael Hòa, phát ngôn viên của phái đoàn ngỏ lời chào và cám ơn Thị Trưởng Tạ Đức Trí, linh mục Nguyên Thanh, nguyên Tuyên Úy Sư Đoàn TQLC/VNCH, nhà biên khảo, người tù bất khuất Phạm Trần Anh, bốn vị sư Tây Tạng thuộc hệ thống của Đức Đạt Lai Lạt Ma và qúy vị trong Hội Đồng Quản Trị Đền Đức Thánh Trần.
Sau đó, ông Michael Hòa cho biết lý do có mặt của Tăng Đoàn làng A Di Đà và hệ thống chùa Tầm Nguyên. Theo ông, vì biết rằng giới hạn của khu thương mại này không rộng lắm nên Tăng Đoàn chỉ hiện diện khoảng 400 thành viên trong số 1,000 người đã về tề tựu trong ba ngày tại Indio.

Bằng giọng nói hết sức cương quyết, ông Hòa nói, “Theo cương lĩnh, là những người Phật tử Việt Nam chân chính, bởi vì chúng ta là những người uống nước nhớ nguồn, ăn trái nhớ kẻ trồng cây và trên hết sống theo Tứ Ân của đạo người Việt, chúng tôi xin chia sẻ hai quyết định mà chúng tôi đã đặt ra: Thứ nhất là cương quyết tích cực trường tồn, không sợ hãi để yểm trợ, ủng hộ trong và ngoài nước. Tích cực ủng hộ các chính đảng, hội đoàn và tập thể đồng bào tỵ nạn cộng sản Việt Nam, dưới tất cả các hình thức đấu tranh bảo vệ chính nghĩa quốc gia , bảo vệ quốc kỳ VNCH.

“Thứ hai, tích cực và ủng hộ tất cả sinh hoạt của Hải, Lục, Không Quân QL/VNCH và Cảnh Sát Quốc Gia. Song song bảo vệ và giương cao Quốc, Quân Kỳ của QL/VNCH, CSQG trong mọi sinh hoạt bất cứ ở đâu; đó là lý do tại sao Tăng Đoàn A Di Đà, hệ thống chùa Tầm Nguyên có mặt tại đây ngày hôm nay.”

Thị Trưởng Tạ Đức Trí được mời phát biểu, ông nói, “Chúng tôi thay mặt Hội Đồng TP Westminster rất hân hạnh chào đón Thượng Tọa Thích Thông Lai cùng tất cả chư tôn đức Tăng, Ni thuộc hệ thống chùa Tầm Nguyên và làng A Di Đà đến với thành phố Westminster. Ngày hôm qua, cá nhân chúng tôi cùng với linh mục Nguyên Thanh, sử gia Phạm Trần Anh và anh Michael Hòa đã có mặt tại chùa Tầm Nguyên, làng A Di Đà thuộc thành phố Indio, chúng tôi đã chứng kiến thượng tọa Thích Thông Lai, với những tâm huyết của mình, ngài đã cầu nguyện một đêm trước đó cho một Phật tử vừa qua đời. Tro cốt của vị này đã có hơn hai mươi viên xá lợi. Đây là việc làm mà tôi xem là rất kỳ diệu. Qua sự việc này chúng ta mới thấy được Chánh Pháp đã và đang nở hoa tại hệ thống chùa Tầm Nguyên, và hơn thế nữa, Thượng Tọa Thích Thông Lai đã dùng chánh pháp để tranh đấu cho tự do, dân chủ và nhân quyền Việt Nam làm cho chúng tôi rất cảm phục; ngài là biểu tượng tranh đấu cho tự do và dân chủ, ngài là biểu tượng bất khuất và cũng là niềm hãnh diện cho tập thể người Việt, chúng ta phải hỗ trợ ngài để tranh đấu cho một Việt Nam có tự do, dân chủ, nhân quyền trong tương lai.”


Thượng Tọa Thích Thông Lai, LM Nguyên Thanh (bên trái) và nhà biên khảo Phạm Trần Anh (bên phải) tay bưng bình bát dẫn đầu đoàn biểu tình khất thực để nhắc nhở đồng hương đừng vô cảm trước hiện tình Tổ Quốc đang lâm nguy. Thị Trưởng Tạ Đức Trí nói Thượng Tọa Thông Lai “là biểu tượng tranh đấu cho tự do và dân chủ, ngài là biểu tượng bất khuất và cũng là niềm hãnh diện cho tập thể người Việt, chúng ta phải hỗ trợ ngài để tranh đấu cho một Việt Nam có tự do, dân chủ, nhân quyền trong tương lai.” (Thanh Phong/ Viễn Đông)

Tiếp theo, ông Michael Hòa mời Thiếu Tá CSQG Phan Tấn Ngưu, Tổng Hội Trưởng CSQG phát biểu. Chiến hữu Phan Tấn Ngưu nói, “Một điều lạ đang xảy ra cho chúng tôi, chính người mà chúng tôi đang tìm hiểu và đã muốn có dịp được gặp, đó là thượng tọa Thích Thông Lai, và hôm nay, ngày cuối năm, điều ước muốn của chúng tôi được hiện thực; điều đó rất lạ với cá nhân chúng tôi, và điều lạ nữa là quý vị mặc áo nhà tu mà quý vị vẫn còn nghĩ đến đất nước, còn nghĩ đến dân tộc. Không chỉ lo vấn đề đạo pháp của mình mà còn lo bảo vệ đến sự tồn vong của dân tộc và sự tự do, dân chủ của dân tộc chúng ta.

“Quý vị đến với tôn tượng Đức Thánh Trần, chúng tôi coi đó là sự sắp xếp của Đấng Thiêng Liêng, không phải của chúng tôi, và chúng tôi sẽ mãi ghi nhớ ngày đặc biệt này của quý vị.”

Tiếp theo, một vị Sư Tây Tạng cũng có lời phát biểu, nói lên tâm trạng của hai dân tộc Việt Nam và Tây Tạng có nhiều điểm giống nhau nên chúng ta cần đồng hành với nhau để chống Tàu Cộng xâm lược và Việt Cộng bán nước.

Sau đó, ông Michael Hòa mời thượng tọa Thích Thông Lai, vị sáng lập Tăng Đoàn làng A Di Đà và hệ thống chùa Tầm Nguyên phát biểu. Thượng Tọa nói, “Hôm nay nếu mà nói về Tăng Đoàn thì tôi là đặc cách Thượng Tọa nhưng tôi đứng tại đây tôi là đứa con của dân tộc Việt Nam. Tôi là những đứa con đã hưởng được các quyền lợi từ Quân, Dân, Cán, Chính VNCH đã hy sinh xương máu bảo vệ miền Nam từ 1954 đến 1975 để tôi học tập trong những mái chùa yên ấm cho nên hôm nay, con là con của Việt Nam, con tri ân tất cả những vị anh hùng Quân, Dân, Cán, Chính VNCH trong đó có năm vị tướng vị quốc vong thân, tướng Nguyễn Khoa Nam, tướng Phạm Văn Phú, tướng Trần Văn Hai, Tướng Lê Nguyên Vỹ, Đại Tá Hồ Ngọc Cẩn và Trung Tá Cảnh Sát Nguyễn Văn Long.


Thượng Tọa Thông Lai, LM Nguyên Thanh, Thị Trưởng Tạ Đức Trí, nhà biên khảo Phạm Trần Anh, Thiếu Tá CSQG Phan Tấn Ngưu và bốn nhà sư Tây Tạng trong lễ chào cờ (Thanh Phong/ Viễn Đông)

“Con xin tri ân các vị Tướng đã vị quốc vong thân nhưng con cũng không quên tri ân các bác H.O. già qua đây đã kéo những lá cờ đi biểu tình đả đảo cộng sản. Nếu không có những người lính già vô danh đã về từ các trại tù cải tạo giờ này có lẽ không có được Đức Thánh Trần đứng tại đây, và có những lá cờ vàng ba sọc đỏ còn tung bay phất phới. Cho nên chúng ta đừng quên những người lính H.O. già vô danh tiểu tốt. Chỗ nào có những tên văn công Việt cộng xuất hiện là có những người H.O. chận đứng ngay; những người đó đáng cho con đảnh lễ một lễ tạ ơn.

“Và ngày hôm qua, Michael Hòa và ông Thị Trưởng Tạ Đức Trí đã chứng kiến con có một đêm không ngủ tụng kinh niệm Phật trước chánh điện. Con đã có một quyết định, con đã dùng cái sinh mạng , cuộc đời sự nghiệp của con thức nguyên một đêm và trú nguyện rằng (tôi cầu nguyện cho một bà Phật tử của tôi là bà Đặng Thị Bi đã xả báo thân) và xương cốt của bà đã được đem đặt trước tượng Đức Phật A Di Đà trong ngày khánh thành mà Thị Trưởng Tạ Đức Trí, linh mục Nguyên Thanh và nhà sử học Phạm Trần Anh đã có mặt với Michael Hòa. Con cầu nguyện, con xin 18 cục xá lợi mà con tụng kinh Pháp Hoa trong một đêm không ngủ. Con nguyện rằng Nếu hồn thiêng sông núi, Quốc Tổ Hùng Vương từ Đinh, Lý, Lê, Trần đến đời Vua Quang Trung mà cho con được 18 viên xá lợi thì năm 2018 này chứng minh rằng Ơn Trên cả Phật và Thiên Chúa đã cho người Việt Nam biết rằng cộng sản sẽ sụp đổ năm 2018.

“Nếu con cầu nguyện không được 18 viên xá lợi thì ngày hôm nay, ngày cuối cùng, con […] con từ chức và con sẽ lột cái màu áo này ra, con trở lại một người công dân Việt Nam có trái tim yêu nước, vì con đã ở trong chùa làm Tỳ Kheo từ khi 9 tuổi đến giờ. Con sẽ trả bốn năm cái chùa và cả 10 ngàn đệ tử để trở lại làm người Việt Nam.

“Và tôi đã thách đố như vậy, và ngày đó cộng sản nó cử hai thằng nằm vùng mà có lẽ hồn thiêng sông núi đã cho tôi bắt được và tôi đã xử ngày hôm qua. Cuối cùng, sự sàng lọc xá lợi có sự chứng kiến của Thị Trưởng Tạ Đức Trí, có linh mục Nguyên Thanh và sử gia Phạm Trần Anh và Michael Hòa; chúng tôi đã tìm được hơn 18 viên xá lợi, và khi đó ở Việt Nam, 10 ngàn đệ tử của tôi, tôi nói với họ trong đêm Giao Thừa hãy tiến về nhà thờ Đức Bà căng biểu ngữ đòi cộng sản trả lại cho dân quyền làm người, quyền được nghe, được nói, quyền được thở không khí tự do và quyền lật đổ độc tài, độc tôn. Xin tri ân những người đã xây dựng tượng Đức Trần Hưng Đạo tại đây.

“Xin tri ân Thị Trưởng Tạ Đức Trí là người trẻ thế hệ thứ hai VNCH đã có nghị quyết không cho đảng cộng sản, văn công cộng sản xuất hiện tại đây, và tôi hy vọng, những người trẻ như thế này sẽ trở về để mà tiếp quản thành phố Saigon thân yêu của chúng ta.”

Tiếp theo, Linh mục Nguyên Thanh và sử gia Phạm Trần Anh được mời phát biểu. Linh mục Nguyên Thanh xác nhận có thu được trên 20 viên xá lợi sau khi thiêu một thi hài ở nhiệt độ rất cao. Hai-mươi viên xá lợi có nhiều màu sáng lấp lánh như màu viên ngọc bích, và khi thượng tọa đổ rượu vào trong cái ly đựng 20 viên xá lợi thì màu sắc càng óng ánh nổi bật.

Linh mục cho biết ông rất ngạc nhiên về điều đó và cái ngạc nhiên thứ hai là thượng tọa Thông Lai cũng đưa lên một người sư từ Việt Nam qua mặc đồ nâu và cũng tới chùa Tầm Nguyên ở lại trong chùa Tầm Nguyên nhưng không biết tụng kinh, không biết kinh Lăng Nghiêm là gì, nên thượng tọa có dẫn tên này đến trước mặt mọi người, hóa ra là một Việt cộng giả mạo mặc áo cà sa. Cho nên các tôn giáo cần cảnh giác, vạch mặt những phần tử cộng sản xâm nhập vào tôn giáo, vào hội đoàn, đảng phái, và linh mục đã chứng kiến thượng tọa Thông Lai đã vạch mặt ra được sư trọc, công an trọc mà giống như ông Võ Văn Ái có nói “Có sáu ngàn công an cạo trọc đầu được huấn luyện tụng kinh để phái sang các chùa bên hải ngoại.”

Linh mục Nguyên Thanh và nhà biên khảo Phạm Trần Anh đều ca ngợi hành động của thượng tọa Thích Thông Lai, cám ơn thượng tọa và phái đoàn đã đến đây tham dự lễ chào cờ và biểu dương tinh thần yêu nước, tinh thần chống cộng rất rõ ràng của những vị tu hành chân chính . Sau cùng, Thượng Tọa Thích Thông Lai mời linh mục Nguyên Thanh cùng đi tuần hành khất thực. Linh mục Nguyên Thanh nhận lời ngay và được trao cho một chiếc bình bát. Hai nhà tu hành bưng bình bát dẫn đầu đoàn biểu tình tuần hành trên đại lộ Bolsa để kêu gọi đồng hương đừng thờ ơ, hãy có hành động lên tiếng chống Tàu Cộng và Việt Cộng cứu lấy tổ quốc đang lâm nguy.

Cuộc biểu tình tuần hành vô tiền khoáng hậu kết thúc hết sức tốt đẹp vào buổi trưa ngày cuối năm 2017 tại Little Saigon.

nguồn: http://www.viendongdaily.com

Thượng Tọa Thích Thông Lai vạch mặt công an trọc đầu:

 

‘Diệt thái tử đảng’ sẽ dẫn đến đâu?

‘Diệt thái tử đảng’ sẽ dẫn đến đâu?

Thiền Lâm

Vietnam – cali Today news – Chiến dịch “Diệt thái tử đảng” của Tổng bí thư Trọng chỉ thuần túy là một động tác hãm bớt “tham vọng cá nhân” như tinh thần nghị quyết của ông, hay còn mang một ẩn ý và nhắm đến một mục tiêu nào khác?

 Sau ngày 8 tháng Mười Hai năm 2017 – thời điểm có thể được xem là mốc mở màn cho “chống tham nhũng giai đoạn 2” của ông Trọng mà khởi đầu bằng vụ bắt cựu ủy viên bộ chính trị Đinh La Thăng, không chỉ hàng loạt quan chức của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) và quan chức ngân hàng bị bắt, một số quan chức lãnh đạo các địa phương Thanh Hóa, Vĩnh Phúc, Quảng Nam bị kỷ luật, mà những “thái tử đảng” cũng bị “lên thớt”: Nguyễn Phước Hoài Bảo – con trai cựu bí thư Quảng Nam Nguyễn Phước Thanh, Huỳnh Minh Phong – cậu ấm của cựu bí thư Hậu Giang Huỳnh Minh Chắc.

 Chẳng có gì oan uổng cho giới “thái tử đảng”, hay còn được dân gian ví như giới “hót hay nhảy giỏi” – một thành ngữ quá thích hợp đối với giới quan chức ưa chạy chức thời nay. Chính Trưởng ban tổ chức trung ương Tô Huy Rứa đã phải “ngậm ngùi’’ thừa nhận vấn nạn này, tuy trong nhiều năm đã không một ai làm được gì để ngăn chặn cảnh nạn ô uế đó.

 Trước đây, đã có lúc ái nữ sinh năm 1988 của ông Tô Huy Rứa là Tô Linh Hương được đặc cách bổ nhiệm Chủ tịch Hội đồng quản trị công ty Vinaconex. Vụ việc này ngay lập tức gây ra quá nhiều tai tiếng cho ông bố ủy viên bộ chính trị, khiến chỉ sau đó mấy tháng, ông Rứa phải chủ động “rút’’ con gái mình ra khỏi vị trí đặc cách này.

 Nhưng sau Tô Linh Hương, lại xảy ra hàng loạt “cậu ấm’’ khác được “nhảy rào’’ khiến dư luận và cả giới cách mạng lão thành không ngớt lời chỉ trích: Nguyễn Minh Triết – con trai út của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, Nguyễn Bá Cảnh – con trai của Trưởng ban nội chính đã quá cố Nguyễn Bá Thanh, hay gần đây là Lê Trương Hải Hiếu – con trai của ông Lê Thanh Hải, Bí thư thành ủy Sài Gòn…

 Hẳn là đã diễn ra hội chứng “hốt cú chót’’, vào thời buổi hỗn quân hỗn quan cuối cùng, và giới chính khách Việt Nam chẳng thể biết số phận mình sẽ xoay vần hay bị định đoạt ra sao trong vài năm tới.

 “Chưa thấy quan tài chưa đổ lệ’’ cũng là một thành ngữ dân gian truyền thống nhưng lại chưa hề mất tính thời sự ở Việt Nam. Những cán bộ kiểu “tuổi trẻ tài cao’’ đang được phóng lên vị trí quá tầm hẳn chưa thể và chưa có điều kiện để trải nghiệm tính sắt son của thành ngữ này. Đặc biệt càng không thấm trải việc chính trường Việt Nam cay nghiệt và dã man đến thế nào, trong bối cảnh các lực lượng chính trị triệt hạ nhau không chút nương tay trước kỳ đại hội.

 Còn giờ đây, đã đến lúc quan tài nhận xác và lệ phải rơi xuống. Tổng bí thư Trọng chẳng có gì phải “lăn tăn” vì ông ta không dính chuyện con cái mình “hót hay nhảy giỏi”, bởi thế ông Trọng chẳng ngần ngại “chém” những mái đầu trẻ trâu nhưng lại thích làm người lớn.

 Cái cách chiến dịch “Diệt thái tử đảng” của Tổng bí thư Trọng đang được bản đồ hóa khi tiến dần từ miền Trung vào miền Nam, từ Quảng Nam đến Hậu Giang.

 Rồi có thể tiến đến đâu nữa?

 Vài blogger “thân đảng” vừa quy hoạch điểm đến của chiến dịch trên. Những lời khuyến cáo lẫn hàm ý đe dọa được tung ra nhắm tới Nguyễn Thanh Nghị và Nguyễn Minh Triết – hai con trai của cựu thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, đòi hai người “tuổi trẻ tài cao” này phải trả lại chức, nếu không “sẽ có chuyện”.

 Nhiều tờ báo nhà nước cũng đang ồn ào hỗ trợ cho chiến dịch “Diệt thái tử đảng” của Tổng bí thư Trọng. Không khí cũng khá giống với cảnh “đấu tố” vụ xe Lexus của Phó chủ tịch Hậu Giang Trịnh Xuân Thanh vào giữa năm 2016: không đánh trực tiếp ngay tâm, mà “làm” dần từ vòng ngoài hướng vào tâm.

 Có thể hình dung ngay rằng trong không bao lâu nữa, vòng vây sẽ khép kín Nguyễn Thanh Nghị – Bí thư Kiên Giang. Còn Nguyễn Minh Triết đang ở Trung ương đoàn, chỉ là vị trí có một chút tiếng nhưng chưa hề có miếng nên có thể sẽ được nhẹ tay đôi chút.

thaitu_dang01Các thái tử đảng cs

Từ giữa năm 2017, báo chí nhà nước đã bất ngờ lôi vụ khách sạn Hương Biển xây sai quy hoạch ở đảo ngọc Phú Quốc ra “mần”. Có tờ báo còn bạo gan đề cập đến trách nhiệm của Bí thư Nguyễn Thanh Nghị.

Nhiều khả năng ông Nghị sẽ bị “luân chuyển cán bộ”  – một hình thức được xem là ưu đãi – trong thời gian tới. Còn nếu không chịu đi, Nguyễn Thanh Nghị sẽ có thể phải đối mặt với đủ thứ chuyện chẳng hay ho gì.

Nhưng con cái chỉ là một vế. Nếu chiến dịch “Diệt thái tử đảng” đánh từ ngoài vào nhằm hướng đến hai người con của Nguyễn Tấn Dũng, thì sau hai người con đó, Nguyễn Tấn Dũng sẽ là cái đích cuối cùng, mục tiêu lớn nhất.

Trong cuộc đời “vì đảng vì dân” của Nguyễn Tấn Dũng và ngay cả khi ông quyết định trở lại “người tử tế”, chưa bao giờ Nguyễn Tấn Dũng lại rơi vào tình thế “thập tử nhất sinh” như lúc này.

Vào đầu tháng 12/2017, sự kiện đám tang mẹ của ông Dũng mất đã làm lộ ra một sự thật quá đen đúa: quá hiếm quan chức đương nhiệm và cả hưu trí dám đến dự đám tang này. Dường như cả đám người từng một thời anh em xôi thịt như một đàn nhặng quanh Nguyễn Tấn Dũng đã ngửi thấy mùi tử khí phảng phất quanh ông ta nên dạt xa càng nhanh càng tốt.

nguồn: baocalitoday.com

Nhà gỗ và xác dân

Nhà gỗ và xác dân
Posted on: 2017-11-27
Chỉ trong vòng 40 năm, những cánh rừng bạt ngàn của Việt Nam gần như bị xoá sổ. Bao nhiêu năm chiến tranh, hứng chịu bom đạn, rừng vẫn bạt ngàn xanh “che bộ đội, vây quân thù”. Sau chiến tranh thì rừng mất sạch.
Rừng đi đâu? Vào nhà đại gia !
Nhưng đại gia mê gỗ, còn thua xa cán bộ. Trong một tháng, chúng tôi đã đi khắp các cánh rừng Tây Nguyên, từ Đắk Nông đến Đắk Lắk, Gia Lai rồi Kon Tum, Lâm Đồng, đâu đâu cũng thấy cảnh rừng bị tàn sát. Sau lệnh đóng cửa rừng tự nhiên của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, nạn phá rừng vẫn tràn lan.

Gỗ ở K’Bang (Gia Lai) vẫn ào ạt chạy ra khỏi rừng dù từ rừng ra ngoài chỉ có con đường độc đạo, có ba-ri-e chắn ngang của lực lượng kiểm lâm; Gỗ ở Ngọc Hồi, Sa Thầy (Kon Tum) cũng ồ ạt chạy ra khỏi rừng cả ngày lẫn đêm – dù muốn qua chốt chặn phải “bay lên trời” mới thoát.

Những người bị mang danh là “lâm tặc” than thở với chúng tôi, sau lệnh cấm, gỗ vẫn bị đốn hạ, chỉ có tiền bôi trơn là tăng lên, và thu nhập của lâm tặc giảm xuống. Những ngày đi rừng, nhóm phóng viên không quen rừng thiêng nước độc, ai cũng trầy xước khắp người do té ngã, do cây cào, do muỗi vắt đốt chi chít…

Có vào rừng mới thấy, “lâm tặc” ở tầng mức thấp nhất có đời sống khốn khổ dưới đáy xã hội. Trung bình, mỗi ngày họ kiếm được vài trăm ngàn đồng, nhưng chi phí trong rừng đắt đỏ, lâm tặc nào cũng nghèo xơ xác. Họ là thành phần khốn khổ khốn nạn, đổ mồ hôi và máu chỉ để kiếm cơm sống qua ngày.

Tại một huyện nghèo khác của tỉnh Đắk Lắk, dân cư chủ yếu là người Ê Đê, Gia Rai, các đời lãnh đạo huyện đều kiên quyết chống lại lâm tặc.
Trong nhiệm kỳ của mình, ông Chủ tịch huyện là người liên tục kêu gọi bảo vệ rừng, chống lâm tặc vì đây là địa bàn diện tích rừng rất lớn. Ông liên tục chỉ đạo lực lượng kiểm lâm, công an triệt phá lâm tặc. Và rồi, người dân ngã ngửa khi thấy trong nhiệm kỳ cuối cùng, ông bắt đầu cho xây một dinh thự gỗ sát nách Hạt Kiểm lâm.

Những cây cột tròn cực lớn, toàn gỗ căm xe, cà chít được ồ ạt chở về. Những tấm ván nguyên khối gỗ hương, gỗ cẩm cũng được tập kết. Những bộ bàn ghế lớn đến mức phải vài chục người khiêng cũng được xe tải loại lớn đưa về nhà ông.

Trao đổi với chúng tôi, ông chủ tịch huyện có vẻ khá tự hào khi căn nhà này được ông thuê thợ từ tận miền Trung vào chế tác, ròng rã suốt 3 năm mới xong.
Trong cái thị trấn bé nhỏ, nhà ông và những vị cán bộ khác, được làm từ máu của rừng.
Tôi ở Long An, mỗi khi có khách về tôi thường hay dẫn họ đi tham quan di tích lịch sử cấp quốc gia Nhà trăm cột – niềm tự hào về kiến trúc của người dân Long An. Căn nhà này của một đại gia siêu giàu thời phong kiến, khi mà gỗ rừng còn nhiều vô kể. Thế nhưng, khi tham quan căn nhà của ông Chủ tịch huyện nghèo, tôi thấy Nhà trăm cột chỉ là “con muỗi” so với dinh cơ này. Cho làm nhà bếp, có lẽ ông cựu chủ tịch cũng không thèm chấp.
Tôi nghĩ, lâm tặc có lẽ sẽ chạnh lòng khi thấy những gì quý nhất của rừng nằm ngạo nghễ ở nhà cán bộ… chống lâm tặc.
Trên khắp dãi đất hình chữ S này, nhà gỗ triệu đô không hiếm. Nhưng những căn nhà này không thuộc về giới siêu giàu, giới doanh nhân. Những căn nhà này, trớ trêu thay, lại là nhà của cán bộ. Sau lệnh đóng cửa rừng, những món đồ gỗ, nhà gỗ này càng trở nên vô giá.
Một thực tế là, nhà cán bộ càng to thì lũ càng lớn, dân chết càng nhiều.

Những căn nhà xa hoa này, được đánh đổi bằng mạng dân.

Quý vị ngủ có ngon không, khi dưới chân mình là xác dân lập lờ trong lũ dữ?
————–

Thái Nguyên – rì rầm trong cổ tích

Thái Nguyên – rì rầm trong cổ tích

Inline imageInline imageInline imageInline image
sinh viên Phan Kim Khánh

Nguyệt Quỳnh (Danlambao) – Thanksgiving 2017, Nguyệt Quỳnh xin dành bài viết này thay lời tạ ơn đến sinh viên Phan Kim Khánh và ông bà Phan văn Dung.
Bản án sáu năm tù giam và 4 năm quản chế mà Tòa án tỉnh Thái Nguyên tuyên cho sinh viên Phan Kim Khánh dẫn tôi đến một bài viết của anh “Nghĩ về chiến tranh”.
 Tim tôi chợt chùng xuống khi bắt gặp đôi mắt của bé trai và gương mặt của người mẹ trong tấm ảnh Khánh đăng cùng bài viết. Tấm ảnh là một minh họa sinh động về chiến tranh và người Mẹ. Riêng với tôi, nó minh họa nỗi đau của những người mẹ ngày hôm nay. Mẹ của Khánh, của Paulus Lê Sơn, Nguyễn Văn Oai, Nguyễn Viết Dũng, Nguyễn Văn Hóa, Nguyễn Mai Trung Tuấn,…
Khánh sinh ra sau chiến tranh nhưng ý thức về những mất mát, những hy sinh của người lính cho mảnh đất anh đang sống không ngừng thôi thúc trong những suy tư của anh. Và nỗi ám ảnh đó dắt tay anh vào một cuộc chiến mới. Cuộc chiến chống lại cái xấu, cái dối trá, cái thối nát và tha hóa đang làm trì trệ đất nước anh.
Ở năm thứ hai của đại học, Khánh bắt đầu tìm hiểu về những vấn đề khiến Việt Nam không thể phát triển. Anh lập trang web nguoiviettreonline để cập nhật đến các bạn trẻ những bài viết về tình hình VN, sự thiếu minh bạch, thiếu tự do trong các lĩnh vực. Đầu năm 2015, anh thành lập trang baothamnhung với mục tiêu thông tin về tình hình tham nhũng trong giới chức chính quyền.
Nếu không bị bắt, tháng bảy vừa qua Phan Kim Khánh đã tốt nghiệp Khoa Quốc Tế của trường Đại học Thái Nguyên. Nhà Khánh nghèo, nhưng anh học rất giỏi và là một sinh viên có thành tích hoạt động xuất sắc. Anh đã đem về căn nhà lụp xụp thuộc hộ nghèo ấy thật nhiều bằng khen. Luật sư Hà Huy Sơn bảo có lẽ tài sản lớn nhất của bố mẹ anh chính là người con trai Phan Kim Khánh. Nhưng Khánh không chỉ là tài sản riêng của gia đình anh. Ở thời điểm đất nước cần anh, anh góp mặt. Và đối với chúng ta anh là một trong những nhân tố cho sự đổi thay.
Giữa lúc sự bắt bớ nhắm vào các nhà hoạt động ôn hòa đang leo thang; giữa bức tranh u ám của xã hội VN qua hành động nhũng nhiễu tôn giáo, hành hung các nhà hoạt động, phá hoại tài sản, đánh đập người dân của các Hội Cờ Đỏ, tôi ngồi đọc những suy tư và ước mơ của Phan Kim Khánh.
Rõ ràng cái ác đang diễn ra nhưng người tốt vẫn âm thầm góp mặt và những điều tốt đẹp vẫn cứ tiếp tục đâm chồi. Tôi muốn cám ơn Khánh bằng một lời chân tình nhất, cám ơn anh đã cho tôi nhìn thấy hoài bão của một lớp người trẻ thầm lặng. Cám ơn cái màu xanh, ngát đầy niềm tin hy vọng bên dưới cái bề mặt tối tăm, khắc nghiệt, ảm đạm của đất nước tôi.
Người ta bảo công lý là lương tâm con người. Giữa phiên tòa vắng bóng công lý dành cho Phan Kim Khánh, chàng sinh viên 24 tuổi đã nói với tòa án về công lý của chính mình. Anh không phủ nhận tội trạng mà lại nhận đó là hành vi, là quá trình nhận thức của anh. Những chia sẻ của Khánh không biết có làm bâng khuâng những người đại diện cho một thể chế đang bóp chết tương lai tốt đẹp của người sinh viên trẻ ấy không? Nhưng tôi biết nó làm dâng tràn tình thương trong muôn người vừa biết đến anh. Nó đủ mạnh để làm mờ đi những cái ác dẫn đến từ sự ngu muội, cái hình ảnh hung hăng của các hội nhóm cờ đỏ vừa được thành lập ở Nghệ An.
Và Khánh làm tôi nhớ đến cái khát vọng của cả một thế hệ Thái Nguyên ngày trước. Giữa lúc đất nước đắm chìm trong những ngày Pháp thuộc đen tối, những người lính khố xanh từ những trại tù nơi giam cầm các nghĩa sĩ đã trỗi dậy. Tự tuyên xưng mình là “Quang phục quân Thái Nguyên”, họ phá cửa trại giam và cùng với Lương Ngọc Quyến giành lại bảy ngày độc lập cho Thái Nguyên. Cái khoảnh khắc được đứng giữa đất trời, được là một người lính của một quốc gia độc lập với đầy đủ quốc kỳ, quốc hiệu không chỉ sống với họ ở giây phút đó, nó tác động đến hàng bao thế hệ Việt Nam sau này. Và họ đã chiến đấu và hy sinh đến người cuối cùng, những cái tên Đội Cấn, Đội Giá, Đội Trường,… đã đi vào lịch sử.
Người yêu dân ca khi nghĩ về Thái Nguyên là nghĩ đến những nương chè xanh ngút mắt và những câu hát lượn của các thôn nữ người Tày. Người yêu lịch sử sẽ nhớ đến hình ảnh hào hùng của những người lính khố xanh vào thế kỷ thứ 19. Nhưng cái đẹp của Thái Nguyên không chỉ dừng ở đó. Tôi muốn nhắc đến phiên tòa cách đây 100 năm và hai người mẹ. Hai người phụ nữ sống cách nhau đúng một thế kỷ. Tôi mường tượng đến nỗi xúc động và sự mạnh mẽ của hai người mẹ trao đến cho các con trai của họ.
Trong phiên tòa xử Lương Ngọc Quyến, thân mẫu của ông, bà Lê Thị Lễ thay vì phủ dụ con, bà đã dõng dạc nói trước phiên tòa của thực dân Pháp: “Từ thuở còn trong bào thai, chúng tôi đã dạy con về tình thương yêu nòi giống. Bởi vậy, các con tôi theo đuổi mục đích cứu nước là hợp đạo lý gia đình và đạo lý đất nước chúng tôi, sao lại gọi là phản loạn”. Rồi bà quay sang nói với con trai: “Mẹ chỉ mong con xứng đáng là con dân nước Việt đến hơi thở cuối cùng”.
Sau phiên tòa xử Phan Kim Khánh, bà Dung, thân mẫu của Khánh đã nói với luật sư “Nếu như tôi được gặp Khánh tôi sẽ nói: “Bố mẹ ủng hộ việc con làm. Tôi tin tưởng, con tôi yêu nước, yêu chính trị chứ không phải này kia”. Người mẹ ấy yêu con vô cùng. Khánh có quyền hãnh diện về bậc sinh thành của mình. Những bậc cha mẹ khác, yêu con luôn tìm cách bao bọc, bảo vệ con khỏi những bất trắc và do đó vô tình họ quay lưng lại với hạnh phúc đích thực của con. Mẹ của Khánh thì khác, bà biết đất nước này dù còn nhiều khó khăn, nhưng nó đâu có thuộc về thiểu số nhóm lợi ích, nó còn thuộc về thế hệ của những Phan Kim Khánh. Bà hiểu và thương cái khát vọng tươi đẹp của con trai mình:
 
“…Với tôi làm chính trị đơn giản là sao cho con đường của các em nhỏ tới trường được dễ dàng, cho đất cày của bà con nông dân quê tôi được mền lúa cấy lên tươi tốt. Đơn giản là cho người với người sống yêu thương nhau!”
***
Tôi nhớ trong một bài dân ca về Thái Nguyên, nhạc sĩ Cao Khắc Thúy có nhắc về tiếng “rì rầm trong cổ tích” của quê hương miền núi này. Phải chăng chúng ta cũng đang nghe tiếng rì rầm ấy; tiếng rì rầm cổ tích trở lại sau hàng trăm năm khi Lương Ngọc Quyến và những người lính khố xanh viết nên câu chuyện về Thái Nguyên.
Xin đất trời đem hơi ấm của những ngày lễ tạ ơn về đến căn nhà nhỏ bên chân đồi của ông bà Phan Văn Dung. Ở đó, đồi núi, gió rừng và những nương chè cũng đang lắng nghe. Ở đó, Thái Nguyên đang kể tiếp câu chuyện của mình, câu chuyện của người mẹ và chàng trai Phan Kim Khánh.
22/11/2017

Nghĩ về chiến tranh..!

Phan Kim Khánh

Tôi lắng lại sau những phút xô bồ….!

 

Đất mẹ yêu thương nơi bao bọc những người đã nằm xuống vì chiến tranh, Giống như bao người trẻ khác tôi được sinh ra và lớn lên trong thời bình, chẳng phải chịu đau khổ của bom đạn chiến tranh, của cảnh đất nước chiacắt, của những năm tháng bao cấp khó nhọc.

IMG_1513

Ấy nhưng, mỗi khi nhìn về về hiện tại, tôi lại muốn quay lại quá khứ để hiểu, để tìm những lời giải đáp cho lịch sử dân tộc. Một đất nước với cả ngàn năm bị giặc phương Bắc Đô hộ, một đất nước mà cả ngàn sau vẫn giặc phương Bắc với tham vọng xâm lược quê hương.

Gia đình tôi tuy không có người nào phải nằm xuống vì bon đạn chiến tranh, nhưng Ông, Chú, Bác tôi cũng gắn bó thời trai trẻ bên cây súng, họ cầm súng vì lý tưởng giải phóng đất nước, vì khát khao đưa Việt Nam trở thành một quốc gia Hùng cường.

Quê hương tôi, tuy không phải là mảnh đất cách mạng,  nhưng nơi ấy bao bọc không biết bao thế hệ lãnh đạo, những nhà văn hóa góp phần xây dựng đất nước ta như ngày hôm nay.

Nghĩ về quá khứ, nơi tôi chẳng được sống, nhưng những trang sách tôi đọc được làm tôi cảm thấy để có ngày hôm nay, một Việt Nam có ba miền Bắc – Trung – Nam thì bao nhiêu thế hệ người Việt đã ngã xuống vì chiến tranh. Đất nước hôm nay liền một dải là sự hy sinh vô cùng lớn về quân và dân thường.


Nghĩ về hiện tại, nơi tôi đang sống, học tập, hẳn tôi và nhiều bạn chẳng đôi lần sống và chẳng nghĩ quá khứ của dân tộc, chúng ta sống một cách thờ ơ, vô cảm. Chúng ta chẳng bao giờ so sánh thời gian mà chúng ta ở bên bố mẹ, những người yêu thương, thời gian mà chúng ta học hành yêu đương, chơi bời với một giây thời gian mà những người đi trước đã ngã xuống. Chúng ta phí hoài quá nhiều thời gian cho những thứ vô bổ mà không biết rằng cũng khoảng thời gian ấy những người đã nằm xuống ngoài nghĩa trang liệt sĩ kia đã phải tranh thủ nói chuyện với gia đình người yêu qua những phong thư viết vội sau giờ phút chiến đấu.

Nghĩ về hiện tại. nhiều khi tôi thấy dường như sau những năm tháng đói khát trong chiến tranh người ta tự cho phép mình xa đọa, sống hưởng lạc trên những mất mát của dân tộc trong quá khứ. Tôi chẳng muốn lôi ra đây những tham nhũng, những dối trá, những nền giảng dạy làm tha hóa con người, bởi vì thiết nghĩ nói ra trong những ngày này sẽ làm linh hồn các anh bật khóc.

Thôi thì hiện tại nó vẫn đang diễn ra, chừng ấy thôi chưa đủ với cuộc sống này, nhưng tôi lại đau đáu về tương lai, tương lai của tôi, của bạn tôi, của dân tộc tôi.
Mà cũng thôi, nhân những ngày tri ân những người đã nằm xuống vì chiến tranh, tôi nghĩ mình nên nói ra những suy nghĩ của mình, mách sống của một đất nước nó từ quá khứ, hiện tại và tương lai, chúng ta không thể quên quá khứ để sống cho một hiện tại tốt đẹp và hướng tới một tương lai với những gì đẹp nhất.
——
PS: Có thể các bạn chưa biết:

Để kết thúc chiến tranh:
– Khoảng 4 triệu quân nhân của cả Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa, và Việt Nam Cộng Hòa đã hy sinh.
– Gần 2 triệu thường dân chết;
– Hơn 2 triệu thường dân mang thương tật suốt đời;
– Khoảng 2 triệu người (gồm cả quân nhân) phơi nhiễm các loại hóa chất độc hại.

Sinh viên Phan Kim Khánh bị 6 năm tù vì cáo buộc ‘chống nhà nước’

THÁI NGUYÊN, Việt Nam (NV) – Tòa Án Nhân Dân tỉnh Thái Nguyên hôm 25 Tháng Mười tuyên phạt sinh viên Phan Kim Khánh 6 năm tù và 4 năm quản chế “vì vi phạm Điều 88 Bộ Luật Hình Sự.”

Ông Khánh, 24 tuổi, sinh viên sắp tốt nghiệp Khoa Quốc Tế, Đại Học Thái Nguyên, bị bắt hồi Tháng Ba với cáo buộc “Tuyên truyền chống nhà nước” theo Điều 88.

Theo báo điện tử VietNamNet, từ cuối năm 2015 đến khi bị bắt, ông Khánh “lập và quản trị hai blog “Báo Tham Nhũng” và “Tuần Việt Nam,” ba trang trên Facebook “Báo Tham Nhũng,” “Tuần Báo Việt Nam” và “Dân Chủ TV”; hai kênh YouTube “Việt Báo TV” và “Việt Nam Online” và “liên tục đăng nhiều thông tin có nội dung bịa đặt, xuyên tạc nhằm chống nhà nước XHCN Việt Nam, phần lớn được lấy từ các trang mạng phản động khác.”

Luật Sư Hà Huy Sơn, người bào chữa cho ông Khánh trong phiên tòa sơ thẩm, cho hay: “Tòa nhận định Khánh sử dụng Internet để tuyên truyền tư tưởng đa nguyên, đa đảng, phi chính trị quân đội, bầu cử tự do, tự do báo chí… Giám định viên Bộ Thông Tin Truyền Thông kết luận đó là (hành vi) tuyên truyền chống nhà nước XHCN Việt Nam và nói Khánh có liên lạc với người của Việt Tân. Khánh thừa nhận các hành vi của mình và cho rằng nó là kết quả nhận thức.”

“Tòa án hôm nay đã làm trái với tinh thần xét xử của Bộ Luật Tố Tụng Hình Sự Việt Nam, không khoan dung, thiếu nhận đạo (nếu cho rằng Khánh phạm tội) để tuyên một mức án rất nặng nề cho thanh niên Phan Kim Khánh,” luật sư nói thêm.

Tòa án tỉnh Thái Nguyên hôm xử ông Phan Kim Khánh. (Hình: Facebook Nguyễn Thúy Hạnh)

 

Hôm 25 Tháng Mười, nhà vận động Lê Văn Sơn, cựu tù nhân lương tâm, nói với Người Việt: “Đối với tôi, ‘bản án bỏ túi’ 6 năm tù giam và 4 năm quản chế đối với sinh viên yêu nước Phan Kim Khánh là một sự thất bại thảm hại về tất cả mọi mặt của nhà cầm quyền CSVN. Nó cho thấy một sự thất bại về lòng tin của nhân dân đối với nhà cầm quyền nhất là trong giới trẻ, sinh viên và tri thức. Mặt khác, với bản án nặng nề này mà (ông) Khánh phải gánh chịu khi nhà cầm quyền cố gắng gởi thông điệp đến giới đấu tranh và nhất là sự tỉnh thức của sinh viên. Họ muốn dập tắt hết mọi ý chí, sự nhiệt huyết của tuổi trẻ bằng bản án nặng nề.”“Tuy nhiên, tôi lại cho rằng nhà cầm quyền sẽ không ngăn chặn và kiềm tỏa được tư tưởng, suy nghĩ và hành động của giới trẻ, sinh viên Việt Nam dành cho quê hương đất nước. Họ càng xử tù người yêu nước thì họ chỉ đang tự tố cáo trước công luận về những vi phạm quyền con người và những nỗi sợ hiện hữu trong cơ cấu tổ chức của đảng CSVN,” ông Sơn cho biết thêm.Nhà hoạt động Nguyễn Hồ Nhật Thành nói: “…Có lẽ sau thời gian hoạt động năng nổ tại Đoàn Thanh Niên Đại Học Thái Nguyên với chức chủ tịch Hội Sinh Viên Khoa Quốc Tế, Khánh đã nhận ra sự thối nát của cơ chế Đoàn Thanh Niên, nếu muốn thăng tiến thì phải trở nên hèn hạ và dối trá, còn không thì chỉ làm con rối cho đám con cái quan chức lợi dụng hoạt động để tiến thân nên Khánh đã chọn cách khác. Đó là tham gia vào phong trào ngoài hệ thống đảng để tác động vào sự thay đổi dân chủ thông qua việc điều hành các website ‘Báo Tham Nhũng,’ ‘VietnamWeek,’ ‘Dân Chủ TV’ như báo Nhân Dân đã đưa tin. Bản án này có thể củng cố thêm lý do để chọn thái độ im lặng, bàng quan của những kẻ xu thời và cơ hội. Nhưng nó cũng làm rõ thêm bộ mặt tàn bạo của chế độ bóc lột này, và đó là động lực để những người như Khánh phải tiếp tục đấu tranh.”Ông Brad Adams, giám đốc Ban Á Châu của Tổ Chức Theo Dõi Nhân quyền (HRW), được dẫn lời trong thông cáo của cơ quan này phát đi hôm 24 Tháng Mười: “Tội duy nhất của sinh viên Phan Kim Khánh là đã thể hiện quan điểm chính trị trái ý chính quyền. Tội danh ngụy tạo tuyên truyền chống nhà nước được thiết kế để dập tắt những tiếng nói ôn hòa phê bình chính quyền Việt Nam. Việt Nam cần hủy bỏ những điều luật này và chấm dứt đàn áp sinh viên cũng như những người dân thường chỉ vì họ nói về những vấn nạn của đất nước trên Internet.”HRW cũng cho hay, tính đến nay, có hơn 100 nhà hoạt động đang phải thụ án tù vì “thực thi các quyền cơ bản như tự do ngôn luận, tự do nhóm họp, tự do lập hội và tự do tôn giáo.” (T.K.)bao nguoi-viet.com

Việt Nam 2017: Họa nhiều hơn phúc

Việt Nam 2017: Họa nhiều hơn phúc

Nguyễn Quang Dy

Năm 2017 sắp kết thúc. Vài tuần chỉ trong “chớp mắt”, thời gian nhanh tựa tên bay. Nhanh hay chậm chắc không phải do thời gian bị rút ngắn, mà do tâm thức con người. Tư duy truyền thống không thể theo kịp các sự kiện bất thường và hệ quả bất định. Có lẽ đã đến lúc điểm lại các sự kiện quan trọng trong một năm “họa nhiều hơn phúc”, để nhìn lại bức tranh toàn cảnh với nhiều gam màu hỗn độn, hy vọng nhìn thấy lối thoát cuối đường hầm.

  Bối cảnh chiến lược

Dù tính theo “năm nhuận” (thừa một tháng) hay tính theo năm tài khóa (thiếu hụt ngân sách trầm trọng), thì năm 2017 là một năm “họa nhiều hơn phúc”, theo nhiều nghĩa. Với thế giới, đó là năm thứ nhất của tổng thống Donald Trump. Hiện tượng Trumpism là bước ngoặt lớn đánh dấu cuộc khủng hoảng thể chế chính trị trầm trọng nhất của Mỹ (kể từ thời nội chiến), đồng thời báo hiệu quá trình đảo lộn trật tự thế giới (kể từ sau Đại chiến II).

Trong khi Brexitism và làn sóng tị nạn Hồi giáo làm Châu Âu giật mình hoảng loạn, khẩu hiệu “Nước Mỹ Trước” và “làm cho Mỹ vĩ đại trở lại” của Trump, hay “Giấc mộng Trung Hoa” và “Một vành đai Một con đường” của Tập Cận Bình, đang làm đảo lộn trật tự thế giới, gây bất an tại Châu Á và Biển Đông. Trong khi Duterte xoay trục sang Trung Quốc, làm ASEAN phân hóa,  thì Việt Nam bỗng nhiên trở thành đối tác chiến lược “trên thực tế” của Mỹ (thay Philippines) tuy Việt Nam chưa phải đồng minh hay đối tác chiến lược của Mỹ.

Trong khi Mỹ triệt thoái khỏi sân chơi toàn cầu hóa, bỏ rơi các cam kết truyền thống với đồng minh, để quay về với “chủ nghĩa biệt lập” và “chủ nghĩa dân tộc”, thì Trung Quốc tranh thủ cơ hội lấn sân trên toàn cầu, lôi kéo các đồng minh của Mỹ, thay thế vai trò lãnh đạo của Mỹ tại những khu vực có tầm quan trọng chiến lược (như Biển Đông). Trump làm cho uy tín của Mỹ sụt giảm nghiêm trọng. Theo một khảo sát của “Pew Research Center” (trong 6 tháng 2017), tỷ lệ ủng hộ Mỹ đã giảm 15 điểm (từ 64% xuống 49%). (Year One: Trump’s Foreign Affairs, Jonathan Freedland, New York Review of Books, November 16, 2017).

Một năm qua, thế giới đã thay đổi quá nhanh và quá nhiều, đảo lộn trật tự thế giới và các giá trị truyền thống, làm thật giả lẫn lộn. Bàn cờ chiến lược Mỹ-Trung-Việt càng phức tạp, khi các quân cờ chuyển động bất thường, nhất là tại Biển Đông và ASEAN. Trong khi đó, luật chơi cũng đang thay đổi, làm cho nhiều người trong cuộc bị động và bất ngờ, chưa rõ bàn cờ mới là loại cờ gì (cờ vua hay cờ vây). Trong bối cảnh đó, Việt Nam năm 2017 đã sa vào thế “mắc kẹt” về chiến lược, nên phải “đối phó một cách tạm bợ” (hedging in limbo).

 Bức tranh chính trị

Về chính trị, đó là năm thứ hai kể từ Đại hội 12 của Đảng CSVN (20-28/1/2016), cho đến Đại hội 19 của Đảng CSTQ (18-24/10/2017). Đó là hai sự kiện chính trị quan trọng bậc nhất tại hai nước láng giềng “môi hở răng lạnh”, ràng buộc bởi “mười sáu chữ vàng” (như cái vòng kim cô) nên “cùng chung vận mệnh” (lời Lưu Vân Sơn). Trong khi Đại hội 12 đầy kịch tính đã quyết định để ông Nguyễn Phú Trọng kéo dài thêm một nửa nhiệm kỳ tổng bí thư, đẩy mạnh chống tham nhũng và bắt đầu thời kỳ “Hậu Dũng”, thì Đại hội 19 đã khẳng định vị trí độc tôn của ông Tập Cận Bình (ngang với Mao), với “tư tưởng Tập Cận Bình” được ghi vào Điều lệ Đảng, và “CNXH với đặc sắc Trung Quốc” bước vào “kỷ nguyên mới”.

Tại Đại hội 12, trong khi phe đảng của ông Nguyễn Phú Trọng thắng thế thì phe chính phủ của ông Nguyễn Tấn Dũng thất bại (phải về vườn làm “người tử tế”). Tuy Đại hội Đảng ủng hộ Việt Nam tham gia TPP (như một điểm sáng), hy vọng cứu cánh cho nền kinh tế (bằng ngoại lực) nhưng lại chưa ủng hộ đổi mới thể chế (bằng nội lực) như báo cáo “Việt Nam 2035”. Phát biểu của bộ trưởng Bùi Quang Vinh tại Đại hội 12 về yêu cầu đổi mới (vòng hai) như “tiếng kêu cuối cùng của con thiên nga” (swan song) trước khi hạ cánh.

Vì chủ trương cải cách nửa vời, vẫn duy trì “định hướng XHCN” và vai trò lãnh đạo tuyệt đối của Đảng, nên “chính phủ kiến tạo” của ông Nguyễn Xuân Phúc vẫn tiếp tục dậm chân tại chỗ. Sau khi ông Trump quyết định rút khỏi TPP, Việt Nam mất cái phao cứu sinh, làm nguy cơ “sụp đổ tài khóa” (như ông Phúc cảnh báo) trở thành hiện hữu. Trong khi triển vọng TPP-11 (hay CPTPP) vẫn còn mù mịt, vì Canada dọa rút tại APEC Đà Nẵng, thì vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh tại Berlin làm Đức nổi giận, triệt tiêu triển vọng về EVFTA. Cuối cùng, Việt Nam có thể rơi vào tình trạng “xôi hỏng bỏng không” vì “già néo đứt dây”.

Tranh giành quyền lực và đấu tranh phe phái vẫn tiếp diễn từ sau Đại hội 12, như những đợt sóng ngầm lên xuống bất thường, nhưng chỉ để “bắt mèo dọa hổ”, chứ chưa đụng đến mãnh hổ (tuy mất chức nhưng vẫn còn nanh vuốt). Chiến dịch chống tham nhũng tuy bắt chước Trung Quốc, nhưng vẫn nửa vời nên kém hiệu quả, cả về quy mô và mức độ quyết liệt. Vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh (7/2017) đánh dấu một cao trào có vẻ quyết liệt, nhưng lại đặt lợi ích tranh giành quyền lực và đấu tranh phe phái (trước mắt) cao hơn lợi ích quốc gia (lâu dài). Làm mất lòng Đức là đối tác chiến lược quan trọng nhất Châu Âu, phản ánh tư duy đơn giản (du kích), với tầm nhìn thiển cận và lỗi thời (như thời chiến tranh lạnh).

Các sự kiện bất thường

Thứ nhất là vụ khủng hoảng con tin đầy kịch tính tại xã Đồng Tâm. Từ 15/4/2017, người dân Đồng Tâm đã bắt giữ 38 người (chủ yếu là cảnh sát cơ động) làm con tin để trao đổi lấy những người của họ bị chính quyền bắt cóc. Tuy cuộc khủng hoảng này đã được tháo ngòi kịp thời, tránh được xung đột đẫm máu, nhưng hệ quả của việc chiếm đoạt đất đai thô bạo và thất tín với dân vẫn kéo dài, làm mất lòng tin của dân đối với chính quyền.

Thứ hai là vụ khủng hoảng dầu khí Repsol. Từ giữa tháng 6/2017, lực lượng cảnh sát biển Việt Nam đối đầu với lực lượng “hải cảnh” quá mạnh của Trung Quốc tại bãi Tư Chính (Vanguard Bank), khi Trung Quốc đòi Việt Nam và Repsol (Tây Ban Nha) dừng khoan tại lô 136-03, thuộc chủ quyền của Việt Nam (bên rìa “đường chín đoạn”). Trước sức ép của Trung Quốc (đe dọa tấn công Trường Sa), Việt Nam đã phải yêu cầu Repsol dừng khoan lâu dài (24/7/2017) và chịu đền bù thiệt hại (ít nhất $27 triệu). Theo Bill Hayton (BBC), “Hà Nội đã đầu hàng vì Washington bỏ rơi Việt Nam, để mất Biển Đông vào tay Trung Quốc” (Bill Hayton, The Week Donald Trump Lost the South China Sea”, Foreign Policy, July 31, 2017).

Thứ ba là vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh. Sau khi phía Đức chính thức thông báo Trịnh Xuân Thanh đã bị phía Việt Nam bắt cóc tại Berlin (23/7/2017) để đưa về Việt Nam, quan hệ ngoại giao Việt-Đức đã bị khủng hoảng. Nếu Việt Nam không đáp ứng yêu cầu của Đức, không chỉ quan hệ Việt-Đức mà cả hiệp định thương mại tự do EVFTA cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Ngày 22/9/2017, Bộ ngoại giao Đức thông báo “tạm dừng quan hệ đối tác chiến lược với Việt Nam” và trục xuất thêm một nhà ngoại giao Việt Nam thứ hai.

Thứ tư là thiên tai và nhân họa nghiêm trọng từ Bắc vào Nam, vừa do biến đổi khí hậu (thiên tai) vừa do tàn phá rừng đầu nguồn, làm thủy điện tràn lan, phải xả lũ (nhân họa). Riêng cơn bão số 12 có tên “Damrey” (nghĩa là “con voi”) đổ bộ vào tỉnh Khánh Hòa (4/11/2017) đã làm 91 người chết, sụp đổ 1.500 ngôi nhà, đắm 1.300 tàu thuyền, thiệt hại lớn về người và của tại các tỉnh Nam Trung Bộ (theo VietnamNet, 9/11/2017). Trong khi đó, tai họa môi trường biển miền Trung do dự án Formosa gây ra, vẫn còn như một cơn ác mộng, không chỉ đe dọa hủy hoại môi trường biển, mà còn là hiểm họa lớn về an ninh quốc gia. Đó là một “quả bom nổ chậm” vẫn chưa được tháo ngòi, có thể gây ra đại họa bất cứ lúc nào.

Thứ năm là tổng thống Trump đến Việt Nam dự họp APEC (Đà Nẵng, 10/11/2017) và thăm chính thức (Hà Nội, 11-12/11/2017). Theo báo Diplomat, chuyến đi Châu Á của Trump có ba mục tiêu chính. Thứ nhất là răn đe và cô lập Bắc Triều Tiên, nhằm giảm thiểu đe dọa hạt nhân. Thứ hai là đặt nền tảng cho quan hệ thương mại song phương, nhằm giảm thiểu thâm hụt thương mại. Thứ ba là tuyên bố tầm nhìn mới về “khu vực Indo-Pacific tự do và mở cửa” (The Policy Significance of Trump’s Asia Tour, Roncevert Ganan Almond, Diplomat, November 18, 2017). Trong diễn văn đọc tại APEC, Trump đã đề cập đến tầm nhìn “Indo-Pacific” tới 11 lần. Nhưng trong Tuyên bố Chung (14 điểm) Trump chỉ đề cập đến Biển Đông ở gần cuối (điểm 13) và chỉ nhắc qua đến vấn đề nhân quyền. Nhưng “lạ nhất” là Trump đề nghị làm trung gian hòa giải tranh chấp giữa Việt Nam và Trung Quốc. (Trump Is Causing Conflict by Playing Peacemaker, Bill Hayton, Foreign Policy, November 14, 2017).    

Câu chuyện Cá Voi Xanh

Tiếp theo vụ Repsol, vụ Trịnh Xuân Thanh làm bức tranh kinh tế và chính trị của Việt Nam càng ảm đạm. Nhưng một sự kiện khác còn nghiêm trọng hơn, là dự án khí Cá voi Xanh (tại lô 118) với hợp đồng ExxonMobil trị giá $10 tỷ, dự kiến công bố triển khai vào dịp họp cấp cao APEC, cũng đã bị hoãn lại. Liam Mallon (chủ tịch Exxon Mobil Development) đã thông báo trong một cuộc họp tại APEC (7/11/2017) là họ “cần hoãn quyết định cuối cùng về đầu tư đến năm 2019 để đạt được các thỏa thuận cụ thể” (“Will China Scuttle ExxonMobil’s South China Sea Gas Project With Vietnam?” Gary Sands, Diplomat, November 16, 2017).

Đó là dự án lớn có ý nghĩa chiến lược, cả về kinh tế lẫn chủ quyền quốc gia. Nếu dự án này hoạt động thì ngân sách sẽ có thêm $20 tỷ, và nguồn khí đốt cho bốn nhà máy điện mới tại Quảng Nam (dự kiến đi vào hoạt động năm 2023). Alexander Vuving cho rằng ExxonMobil hoãn triển khai là “để tìm kiếm điều kiện đầu tư tốt hơn chứ không phải đầu hàng Trung Quốc” (to seek better investment terms than a kowtow to Beijing). Vuving lập luận, “nếu họ không muốn chọc giận Trung Quốc làm ảnh hưởng tới APEC, thì chỉ cần hoãn một thời gian ngắn, chứ không phải đến tận 2019”. (If they did not want to anger China and disrupt APEC, they would postpone it for a while, but not until 2019). (Diplomat, November 16, 2017).

Tuy nhiên, theo Vuving, chính sách của Mỹ đối với Châu Á có thể “quá yếu để đối phó với Trung Quốc” (too weak to counter China). Người ta cho rằng chính sách đối ngoại của Trump dựa trên “Nước Mỹ Trước” sẽ “quá ích kỷ về kinh tế để đối phó với bá quyền của Trung Quốc đang tăng lên” (too economically self-interested to counter growing Chinese hegemony). Dù sao, dự án Cá voi Xanh của ExxonMobil cũng an toàn hơn dự án Repsol (Tây Ban Nha) và OVL (Ấn Độ) vì chỉ cách bờ biển 88km và nằm ngoài “đường chín đoạn”. Quy mô và giá trị kinh tế/chiến lược của nó lớn hơn và thế lực của ExxonMobil trên thế giới cũng lớn hơn, nhất là hiện nay Rex Tillerson (nguyên chủ tịch ExxonMobil) đang làm ngoại trưởng Mỹ. Tương lai của dự án này phụ thuộc vào chiến lược mới về “khu vực Indo-Pacific tự do và mở cửa”.  Trong khi tàu sân bay Mỹ sẽ đến Cam Ranh năm 2018, thì Cá voi Xanh lùi đến 2019. Trong bối cảnh đó, liệu Việt Nam và Ấn Độ có dám thách thức Trung Quốc (tại lô 118)?

Đúng lúc Việt Nam đang cần cả tàu sân bay (cái gậy) và Cá voi Xanh (củ cà rốt) để thoát hiểm, thì chiến lược “Indo-Pacific” còn đang là tầm nhìn và “giấc mơ”. Trong khi Việt Nam đang hy vọng có thể sớm khai thác dầu khí để bù đắp vào thiếu hụt ngân sách trầm trọng hiện nay, thì vụ khủng hoảng Repsol (và quyết định hoãn binh của Cá voi Xanh) làm hy vọng đó tắt ngấm. Hiện nay, bức tranh tài chính và ngân sách của Việt Nam rất nan giải, vì nguồn vay ODA ưu đãi (từ World Bank và các nhà tài trợ lớn khác) đã cạn kiệt, trong khi Việt Nam hàng năm phải thanh toán $10-12 tỷ nợ đến hạn, phải chi thường xuyên cho bộ máy hành chính quan liêu khổng lồ, đầu tư công kém hiệu quả nhưng thất thoát và tham nhũng tràn lan.   

Tầm nhìn mới hay “trở về tương lai”

Sau khi Shinzo Abe thắng cử, Nhật có thể đóng vai trò lớn hơn trong cấu trúc chiến lược mới tại Châu Á, trong khi Ấn Độ (chính phủ Modi) và Úc (chính phủ Turnbull) cũng mạnh dạnh hơn, sẵn sàng tham gia. Ý tưởng về liên minh chiến lược bốn bên gồm Mỹ, Nhật, Ấn, Úc có cơ hội  để hình thành (tuy là “bình mới rượu cũ”). Một lý do khiến các nước khu vực lo ngại, muốn thúc đẩy và tham gia sân chơi này, vì Trump bị ám ảnh bởi đe dọa hạt nhân Bắc Triều Tiên, và ảo tưởng vào sự hợp tác của Trung Quốc, có thể dẫn đến một thỏa thuận ngầm Trung-Mỹ (theo khuôn khổ “G2”), làm tăng thêm nguy cơ Trump sẽ nhân nhượng chứ không chống lại ý đồ bành trướng của Bắc Kinh, phương hại đến lợi ích an ninh của các nước Đông Á và ASEAN (trong đó có Việt Nam). Tại Tokyo, Abe đã cố thuyết phục Trump trở lại với TPP, nhưng Trump đã bác bỏ và chỉ muốn thương mại song phương với các nước trong khu vực (Indo-Pacific). Tuy nhiên các nước khu vực không hoan nghênh, vì lo ngại Mỹ vô hình trung (inadvertently) giúp Trung Quốc có cơ hội thực hiện ý đồ của họ (A post-American Asia looms larger on the horizon, Robert Manning, Nikkei Asian Review, November 17, 2017).

Khi Donald Trump đọc diễn văn tuyên bố tầm nhìn mới về khu vực Indo-Pacific tại APEC (Đà Nẵng, 10/11/2017), chắc Shinzo Abe mỉm cười vì đó là ý tưởng của mình về “Đối thoại Chiến lược Bốn bên” (QSD) nay được Trump lấy làm tầm nhìn của Mỹ. Dù muốn hay không, Nhật đang “trở về tương lai” (back to the future) để phục hồi liên minh chiến lược bốn bên cũ, nhưng với một tầm nhìn mới về khu vực Indo-Pacific. Người ta mong đợi Nhật có vai trò lớn hơn trong liên minh chiến lược gồm bốn nước có cùng lợi ích và tầm nhìn, cùng chia sẻ các giá trị dân chủ. Nhưng lúc này, chắc các nước đó cũng cần mềm mỏng, tránh khiêu khích làm Trung Quốc tức giận đối địch. Có lẽ vì vậy mà ông Abe đã tỏ ra mềm mỏng để hòa giải với ông Tập sau khi ông Trump tuyên bố tầm nhìn mới về Indo-Pacific tại Đà Nẵng.

Theo Alexander Vuving, cơ sở cho một khuôn khổ hợp tác chiến lược tại Châu Á phải bao gồm ba yếu tố thiết yếu (three critical factors). Thứ nhất là phải có một hiệp định tự do thương mại (như TPP); Thứ hai là phải dựa trên pháp luật (như phán quyết của PCR về Biển Đông); Thứ ba là phải có đối tác chiến lược (làm nòng cốt cho “Asia Pivot” hay “Indo-Pacific” concept). Trong bối cảnh TPP đã bị Trump bỏ rơi, và nhân tố bất ổn định của Trump là một chuyện đã rồi (có thể kéo dài thêm 3-4 năm nữa), thì chiến lược “tham dự và phòng ngừa” (engage and hedge) cần chuyển hóa thành “tái cân bằng và chia sẻ” (rebalance and share).

Alexander Vuving cho rằng, tuy vừa rồi Tập cố gắng lấy lòng Trump, nhưng quan hệ Trung-Mỹ về cơ bản không có gì thay đổi. Quan hệ đó sẽ được thử thách tại Manila khi Trump gặp lãnh đạo bốn nước đồng minh trong “bộ tứ liên minh chiến lược” (Quadrilateral strategic alliance) với tầm nhìn “khu vực Indo-Pacific tự do và mở cửa”.  Tuy Nhà Trắng vẫn có thể “trống đánh xuôi, kèn thổi ngược”, nhưng người ta hy vọng chính quyền Trump sẽ có một chiến lược nhất quán hơn cho khu vực Indo-Pacific. Trong đó, việc lôi kéo Ấn Độ tham gia chặt chẽ hơn với các đối tác chiến lược chính tại Asia-Pacific (như Mỹ, Nhật, Úc) dựa trên các giá trị dân chủ, là thiết yếu để đối phó với tham vọng bành trướng của Trung Quốc. (Trump Lost Sight of His Promising Asia Vision, Hal Brands, Bloomberg, November 16, 2017).

Trong khi đó Ely Ratner tin rằng chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc sẽ cứng rắn hơn, do ba yếu tố. Thứ nhất, dù muộn nhưng chính quyền Trump đang bổ nhiệm nhân sự phụ trách Trung Quốc tại Hội đồng An ninh Quốc Gia, Bộ Ngoại Giao và Bộ Quốc Phòng. Thứ hai, chính sách về Trung Quốc đang hình thành, có hai tài liệu cơ bản đáng chú ý là “Chiến lược Quốc phòng” (National Defense Strategy) và “Chiến lược An ninh Quốc Gia” (National Security Strategy), đều coi Trung Quốc là “đối thủ cạnh tranh chiến lược số một” (first and formost strategic competitor).  Thứ ba, chính trị nội bộ đòi hỏi chính quyền Trump cứng rắn hơn với Trung Quốc. Nhiều nhân vật trong Quốc hội chỉ trích Trump là “hổ giấy”, không làm gì được Trung Quốc. Xu hướng chung muốn chống lại chứ không chấp nhận Trung Quốc bành trướng. (Trump’s coming hard line on China, Ely Ratner, Lowy, November 21, 2017).   

Biển Đông và hơn thế nữa

Từ giữa năm 2014 đến nay, Biển Đông đã biến thành một điểm nóng như “thùng thuốc súng”, có thể dẫn đến đối đầu và xung đột. Người ta xếp Biển Đông chỉ sau Bán đảo Triều Tiên (trên  cả Đài Loan). Nguy cơ chiến tranh Biển Đông không chỉ là dự báo, mà có thể trở trở thành hiện thực bất kỳ lúc nào (sau năm 2017).  Chỉ nửa tháng sau vụ khủng hoảng Epsol tại Bãi Tư Chính, Bộ Trưởng Quốc Phòng Ngô Xuân Lịch đã vội vã đi thăm Mỹ để hội đàm với Bộ Trưởng quốc phòng James Mattis, và nhận được lời hứa của phía Mỹ sẽ cho một tàu sân bay đến thăm Việt Nam, dự kiến cập cảng Cam Ranh năm 2018, như một cách răn đe.

Việc chính quyền Trump tăng cường tuần tra Biển Đông (FONOP) tiếp tục các hoạt động tương tự của chính quyền Obama theo cách “đi qua vô hại” (innocent passage) chỉ là động tác chiến thuật, có giá trị trấn an về tâm lý (như uống thuốc an thần), chứ không có giá trị chiến lược để răn đe thực sự. Tuy Trung Quốc phản đối (chiếu lệ) nhưng các hoạt động FONOP của Mỹ tại Biển Đông không đủ răn đe làm Trung Quốc phải cân nhắc lại tham vọng và ý đồ của họ. Việc Mỹ cho tàu sân bay đến Việt Nam cũng có thể như vậy. Sau đại hội đảng 19, với quyền lực mới được củng cố, Tập Cận Bình có thể mạnh tay hơn tại Biển Đông, tiếp tục quân sự hóa các cứ điểm họ chiếm đóng tại Hoàng Sa, Trường Sa (và bãi cạn Scarborough của Philippines), đe dọa các cứ điểm của Việt Nam tại Trường Sa (và có thể cả Cam Ranh), nhằm làm vô hiệu hóa các hoạt động FONOP và tập trận của Mỹ và đồng minh tại Biển Đông.

Việt Nam chưa bao giờ cô đơn đến thế trên trường quốc tế, mặc dù có hơn một chục “đối tác chiến lược”, với chủ trương “làm bạn với tất cả” và “thêm bạn bớt thù”.  Thật là một nghịch lý khó hiểu và tai hại (như lấy súng tự bắn vào chân mình) khi người Việt đã làm cho người Đức nổi giận qua vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh, bất chấp chủ quyền quốc gia Đức và luật quốc tế. Hành động thô bạo đó, cũng như thái độ ứng xử vụng về và ngạo mạn sau đó, buộc Đức phải quyết định “tạm đình chỉ quan hệ đối tác chiến lược với Việt Nam”.

Tại sao người Việt lại ứng xử vụng dại như vậy, tuy biết Đức là đối tác chiến lược quan trọng nhất Châu Âu, có vai trò quyết định đối với EVFTA? Càng khó giải thích tại sao người Việt sợ người Trung Quốc nổi giận trừng phạt nên phải quỵ lụy trước họ về đủ mọi thứ, từ dự án bauxite Nhân Cơ và Tân Rai, đến dự án thép Formosa làm hủy hoại môi trường nghiêm trọng, cho đến dự án đường sắt trên cao Cát Linh-Hà Đông, và gần đây phải nuốt nhục dừng khoan dầu khí tại bãi Tư Chính (lô 136-03), khi họ đe dọa tấn công Trường Sa. Tại sao người Việt mình lại coi thường người Đức, trong khi sợ người Trung Quốc đến như vậy?   

Thay lời kết

Người Đức cho rằng văn hóa ứng xử thiếu văn minh đó chỉ có thể thấy trong các bộ phim hành động thời chiến tranh lạnh. Người Việt không chỉ coi thường Đức mà còn coi thường cả Mỹ. Trước đây họ dám qua mặt Obama, nhưng nay lại sợ Trump. Phải chăng giữa Obama và Trump có sự khác biệt, không phải chỉ về phong cách cá nhân, mà còn về bản chất chính trị và chính sách. Dưới thời Obama, chắc người Việt cảm thấy “dễ chơi” nên coi thường, không tranh thủ cơ hội. Đến thời Trump, chắc người Việt cảm thấy “khó chơi” nên sợ (trừ vấn đề nhân quyền). Có lẽ đó là thói quen ứng xử “mềm nắn rắn buông” và “khôn nhà dại chợ”.

Thế giới đã thay đổi quá nhanh và quá nhiều. Nếu ta thay đổi quá chậm và quá ít (too little too late) thì cũng vô nghĩa và vô vọng. Nếu Việt Nam tiếp tục hành xử (cả đối nội và đối ngoại) bằng tư duy và hệ điều hành đã lỗi thời, thì sẽ bị lạc trong một thế giới mới bất an và bất định. Việt Nam đang bí cờ và bị động, vừa phải đối phó với Trung Quốc, vừa phải cầu cạnh Mỹ hỗ trợ, đành tiếp tục đu dây cho qua ngày (hedging in limbo). Chưa bao giờ khẩu hiệu “đổi mới hay là chết” lại cấp bách như bây giờ. Những gì đang diễn ra tại Venezuyela và Zimbabwe là một hồi chuông cảnh báo (về quy luật “cùng tắc biến”). Nếu Trung Ương 6 vẫn cố trì hoãn để giữ nguyên hiện trạng, thì Trung Ương 7 là cơ hội cuối cùng trước khi quá muộn, để Đại hội Giữa kỳ (2018) trở thành cơ hội và bước ngoặt cho Việt Nam đổi mới “vòng hai”.

Nguyễn Quang Dy

22-11-17

Tham khảo

1. The Week Donald Trump Lost the South China Sea, Foreign Policy, July 31, 2017.

2. Trump Is Causing Conflict by Playing Peacemaker, By Bill Hayton, Foreign Policy, November 14, 2017

3. Year One: Trump’s Foreign Affairs, Jonathan Freedland, New York Review of Books, November 16, 2017

4. Will China Scuttle ExxonMobil’s South China Sea Gas Project With Vietnam?” Gary Sands, Diplomat, November 16, 2017

5. Trump Lost Sight of His Promising Asia Vision, Hal Brands, Bloomberg, November 16, 2017

6. A post American Asia looms larger on the horizon, Robert Manning, Nikkei Asian Review,  November 17, 2017

7. The Policy Significance of Trump’s Asia Tour, Roncevert Ganan Almond, Diplomat, November 18, 2017.

8. Trump’s coming hard line on China, Ely Ratner, Lowy, November 21, 2017

Tác giả gửi cho viet-studies ngày 22-11-17

Mời đọc thêm:

Việt Nam tại ngã ba đường: Thập diện Mai phục

Việt Nam tại ngã ba đường: Thập diện Mai phục

Nguyễn Quang Dy

Tuy không biết ai dịch tên bộ phim “Thập diện Mai phục” (2004) của Trương Nghệ Mưu thành “House of Flying Daggers”, nhưng cái tên phim đó có vẻ hợp với thực trạng Việt Nam lúc này. Đất nước tại ngã ba đường, có quá nhiều rủi ro nguy hiểm, không chỉ có thiên tai mà còn nhân họa, không chỉ có thù trong mà còn giặc ngoài, rất dễ bị bắc thuộc.

Tai họa đến hẹn lại lên

Như đến hẹn lại lên, mỗi năm khi đến mùa bão lụt, cả nước lại rộ lên bức xúc trước những tai họa kinh hoàng, gây tổn thất nặng nề về người và của. Nhưng khi mùa bão lụt qua đi, người ta lại chóng quên, để rồi đến năm sau tai họa lại ập đến lớn hơn. Trong khi các quan chức mải mê thu hồi vốn vì “tư duy nhiệm kỳ”, thì người dân vẫn quen sống tạm bợ (như thời chiến). Trong khi các tượng đài hàng ngàn tỷ tại Sơn La, Lai Châu làm cạn kiệt ngân sách, thì các biệt phủ trăm tỷ tại Yên Bái góp phần làm người dân càng thêm nghèo đói.

Tuy thiên tai vẫn xảy ra tại nhiều nước (do biến đổi khí hậu) nhưng nhân họa tại Việt Nam nổi cộm hơn (do lòng tham và ngu dốt). Người ta hồn nhiên tàn phá rừng đầu nguồn đến cạn kiệt, và đổ xô đầu tư vào quá nhiều dự án thủy điện, làm thay đổi môi trường. Đến mùa bão lụt, người ta lại hồn nhiên xả lũ “đúng quy trình” và để cho đê vỡ “theo kế hoạch”. Không chỉ phá rừng đầu nguồn, người ta còn hồn nhiên định chặt hết cây xanh tại Hà Nội.

Không phải ngẫu nhiên mà viện Gallup (năm 2012) đã xếp hạng Việt Nam là một trong những nước vô cảm nhất thế giới. Người Việt không những hồn nhiên đầu độc lẫn nhau bằng thực phẩm bẩn, mà còn vô tư hủy hoại môi trường sống của mình và đồng loại, như phá rừng, gây ngập lụt bằng thủy điện, gây ô nhiễm không khí và nguồn nước bằng nhiệt điện (như Vĩnh Tân) bằng khai thác bauxite (như Nhân Cơ), và siêu dự án thép (Formosa).

Tài nguyên và lòng tin cạn kiệt

Nước Việt Nam nổi tiếng về “rừng vàng biển bạc”, người Việt nổi tiếng thông minh, cần cù, giàu lòng yêu nước. Nhưng tại sao đất nước vẫn tụt hậu? Trong khi rừng vàng bị phá gần hết, biển bạc ô nhiễm nặng, tài nguyên thiên nhiên cạn kiệt, ngân sách quốc gia gần trống rỗng, thu không đủ chi, phải tận thu ngân sách, thì lòng tin của người dân cũng cạn kiệt. Cả quan lẫn dân đổ xô “tìm đường cứu nước” bằng cách chạy ra nước ngoài.

Có những cái chết bất ngờ (đột tử) nhưng cũng có những cái chết từ từ (đẳng tử). Người dân chết do tai nạn giao thông (mỗi ngày trung bình 22 người), do lũ quét và sạt lở kinh hoàng (như tại Sơn La, Yên Bái, Hòa Bình), do xả lũ “đúng quy trình” (tại “khúc ruột miền Trung”), do hạn hán và ngập mặn (tại đồng bằng Nam Bộ), do bệnh tật hiểm nghèo (như ung thư), do dịch bệnh nguy hiểm (như sốt xuất huyết), do ngộ độc thực phẩm hay tai nạn y tế vì nhầm thuốc và thuốc giả (như vụ Pharma), do bạo lực đường phố, học đường, và ngay tại các lễ hội truyền thống. Từ lừa đảo, trộm chó, trộm bò, đến cướp ngân hàng, đang làm xã hội bất an. Rủi ro, nguy hiểm luôn rình rập người dân, mọi nơi, mọi lúc, như “Thập diện Mai phục”.

Tuy có nhiều nguyên nhân, nhưng thực trạng giáo dục khủng hoảng, văn hóa suy đồi, môi trường sống không an toàn, đang gây tâm lý bất an trong cộng đồng (cả dân lẫn quan). Chất lượng giáo dục thấp nên năm 2016 có 225.000 sinh viên có bằng cử nhân hay thạc sỹ bị thất nghiệp (theo Dân Trí, 2016). Do khủng hoảng giáo dục, nên các gia đình nghèo khó ở nông thôn cũng như các gia đình khá giả ở thành phố đều tìm mọi cách để chạy cho con vào “trường quốc tế” (như Vinschool) hay đi học nước ngoài (như chạy loạn).

Bức tranh vẫn ảm đạm  

Tuy chiến dịch chống tham nhũng ngày càng quyết liệt, nhưng có vẻ chững lại (tại TƯ 6), như có dấu hiệu thỏa thuận ngầm giữa các phe phái. Thế và lực của phe Tổng Bí thư tuy đã mạnh lên đáng kể, nhưng dường như vẫn chưa đủ sức áp đảo đối phương. Cuộc chiến giữa các phe phái tuy căng thẳng nhưng vẫn chưa đến hồi kết (phải chờ TƯ 7). Tuy sức ép đòi đổi mới thể chế chính trị ngày càng mạnh, nhưng hồ sơ nhân quyền ngày một xấu.

Theo các chuyên gia kinh tế, chỉ số kinh tế của Việt Nam (năm 2017) tuy có dấu hiệu cải thiện (tăng trưởng quý 4 sẽ là 7,12%), nhưng không bền vững (lạm phát quý 4 sẽ vượt mức 4%) và bức tranh tài chính vẫn ảm đạm. Tình hình thâm hụt ngân sách và nợ công vẫn nan giải, thu không đủ chi, dự trữ ngoại hối chỉ đủ trả nợ nước ngoài đến hạn. Tỷ lệ bội chi ngân sách khoảng 6% GDP, gấp đôi mức an toàn theo tiêu chuẩn quốc tế (là 3%). Dư nợ Chính phủ (năm 2015) là $94,3 tỷ (chiếm 61% GDP), trong khi nợ nước ngoài là $39,6 tỷ.

Theo chuyên gia Vũ Quang Việt, nếu tính cả nợ mà các doanh nghiệp nhà nước đã vay thì tổng số nợ công của Việt Nam (năm 2016) khoảng $431 tỷ (chiếm 210% GDP). Trong khi đó, các chủ trương lớn của “chính phủ kiến tạo” như đổi mới thể chế và “nhất thể hóa” bộ máy cồng kềnh tốn kém, cũng như cổ phần hóa và chuyển đổi cơ cấu doanh nghiệp nhà nước (bị thua lỗ), vẫn đang dậm chân tại chỗ và trì trệ như những khẩu hiệu suông. Nếu bán các doanh nghiệp hàng đầu, thì nguy cơ sẽ bị các doanh nghiệp Trung Quốc thôn tính.

Phải đổi mới vòng hai

Về đối ngoại, Việt Nam phụ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc về kinh tế và chính trị, nhưng quan hệ đối tác toàn diện với Mỹ lại bấp bênh (vì Trump thắng cử, bỏ rơi TPP). Quan hệ đối tác chiến lược với Đức lâm vào khủng hoảng (sau vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh). Quan hệ đối tác chiến lược với Nhật ngày càng quan trọng (nhưng chưa thật vững chắc). ASEAN càng bị phân hóa và suy yếu (do Trung Quốc thao túng), Việt Nam càng cô đơn.

Về an ninh quốc phòng, nguy cơ Việt Nam bị Trung Quốc bắt nạt, có thể mất nốt chủ quyền tại Biển Đông ngày càng lớn, sau khi Trung Quốc dọa tấn công các vị trí của Việt Nam tại Trường Sa, buộc Repsol (Tây Ban Nha) phải rút khỏi mỏ dầu “Cá Rồng Đỏ” (lô 136/03). Nếu Trung Quốc tiến thêm một bước nữa, buộc OVL (Ấn Độ) rút lui khỏi dự án thăm dò dầu khí (tại lô 128), và buộc ExxonMobil (Mỹ) không được hợp tác với Việt Nam để khai thác mỏ khí “Cá Voi Xanh” (lô 118), thì Biển Đông sẽ thành cái ao của Trung Quốc.

Đất nước bị các phe nhóm tranh giành quyền lực và lợi ích, “ăn không từ cái gì”, gây tụt hậu và chia rẽ ngày càng nghiêm trọng, làm dân chúng mất hết lòng tin, phải “bỏ phiếu bằng chân”. Nếu không đổi mới thể chế và dân chủ hóa thì người Việt không thể hòa giải, và Việt Nam dễ trở thành miếng mồi ngon cho bắc thuộc lần nữa. Người Việt đang đứng trước ngã ba lịch sử, với “thập diện mai phục”, nên phải tỉnh ngộ để đổi mới vòng hai.

NQD. 16/10/2017

Tác giả gửi cho viet-studies ngày 16-10-17